Lichtflitsen en zwaartekrachtgolven: op zoek naar licht van botsende neutronensterren met de BlackGEM telescopen
- 16 maart 2024
- 14u30 tot 17u00
- UGent Volkssterrenwacht Armand Pien
- www.armandpien.be/over-ons
Albert Einstein voorspelde het al: als er ergens in het universum iets heel explosiefs gebeurt (denk een botsing van twee zwarte gaten of twee neutronensterren), dan zouden we dat moeten kunnen voelen tot op onze Aarde. Die botsing zou immers rimpels in de ruimtetijd moeten veroorzaken – zwaartekrachtgolven dus.
Nu ja, voelen. Albert Einstein sprak zijn voorspelling meer dan honderd jaar geleden uit, maar toch duurde het tot 2015 eer de eerste werden waargenomen. Daarvoor waren enorme geavanceerde detectoren nodig, want het signaal bleek slechts honderdsten van een seconde te duren en was uiterst moeilijk om op te pikken.
Sinds die eerste waarnemingen in 2015 namen de LIGO en Virgo interferometers al meer dan honderd keer zwaartekrachtgolven waar. De combinatie van waarnemingen van zwaartekrachtgolven en van zichtbaar licht, dat we veel beter kennen, opent bijkomende, unieke perspectieven. De locatie aan de hemel waar zwaartekrachtgolven vandaan komen, kan helaas niet nauwkeurig worden bepaald. Om de bronnen toch te lokaliseren, werden door Radboud Universiteit en KU Leuven de BlackGEM telescopen gebouwd in Chili. Deze telescopen werden in januari 2023 officieel geopend. In deze lezing bespreken we hoe en waarom de telescopen gebouwd werden en bekijken we de eerste waarnemingen van de BlackGEM telescopen.
Aan de UGent legt de Ghent Gravity Group onder leiding van prof. Dr. Archisman Ghosh zich toe op het onderzoek van deze waargenomen zwaartekrachtgolven. Met dat onderzoek komen ze heel graag naar buiten.
Op 16 maart tonen ze een paar demo’s die je zullen helpen om de theorie achter zwaartekrachtgolven beter te begrijpen en uit te leggen hoe zwaartegolfdetectoren werken.
Je zal met je eigen ogen een zwaartekrachtgolf zien ontstaan, en er komt een kleine replica van zo’n detector (de Michelson interferometer). Dit toestel is een sterk vereenvoudigde versie van de echte detectoren. Het toont heel duidelijk wat het principe is achter het waarnemen van zwaartekrachtgolven. Ervaren wetenschappers en studenten van deze onderzoeksgroep geven met plezier tekst en uitleg.
Na de lezing van Steven Bloemen kan je hun demo's bijwonen.
https://www.eoswetenschap.eu/ruimte/uiterst-gevoelige-voelsprieten-voor-rimpelingen-de-ruimtetijd
Schrijf je in op onze nieuwsbrief
En blijf op de hoogte van de laatste inzichten in wetenschap en technologie.