Als je je huisdier twee snoepjes geeft voor een trucje in plaats van één, leert hij het sneller. Goede grap, zou je denken, maar volgens onderzoekers in Virginia zou het wel eens kunnen kloppen.
De wetenschap ging er lang van uit dat dieren leren door herhaling: als je iets vaak genoeg herhaalt en telkens een kleine beloning geeft als het goed gaat, zullen ze het vroeg of laat wel leren. Positieve herhaling blijkt echter niet de enige factor te zijn die het leerproces kan bepalen. Onderzoekers van het Dudman Lab in de VS onderzochten namelijk wat er gebeurt als je dieren een grotere beloning geeft voor eenzelfde taak. En dat bleek goed te werken.
Wat je van muizen leren kan
De onderzoekers analyseerden het leerproces van muizen. Eerst moesten de dieren een simpele navigatieopdracht uitvoeren, waarbij ze naar een ongemarkeerde zone moesten lopen om een beloning te krijgen. Daarna kregen ze ook een motorische opdracht voorgeschoteld. Ze moesten daarvoor een joystick bewegen in ruil voor een beloning. Tot slot moesten de muizen nog een complexe opdracht volbrengen, waarbij ze een wieltje moesten draaien om een object op een scherm naar een aangeduide zone te bewegen.
Een grotere beloning krijgen, zorgt voor een hogere en langer aanhoudende dopaminepiek
De ene groep muizen kreeg enkele grote slokken water na een juiste oefening en de andere groep kreeg slechts een aantal kleine slokjes. Terwijl de laatste groep er enkele dagen over deed om de oefening te beheersen, kon de eerste groep het soms al met minder dan tien grote beloningen.
Er zat ook minder variatie in de capaciteiten van de muizen in de eerste groep. Hoewel sommige muizen snel begrijpen wat van hen wordt verwacht, moeten anderen soms heel lang trainen. Met de grote beloning was de leertijd van alle muizen ongeveer gelijk.
Dopamine
Het geven van grote beloningen beïnvloedt drie factoren, volgens de onderzoekers: hoeveel de dieren leren per herhaling, hoeveel ze onthouden van dag tot dag en hoe betrokken ze zijn bij het leerproces. Dat heeft dan weer te maken met dopamine, het eigen beloningssysteem van de hersenen. Als we iets leuks doen, komt er namelijk een stof vrij die ons een blij gevoel geeft. Een grotere beloning krijgen voor een goede oefening zorgt voor een hogere en langer aanhoudende dopaminepiek, waar de dieren gelukkiger van worden dan van een hele reeks kleine piekjes.
In het Dudman Lab worden de muizen dus vanaf nu anders getraind. De onderzoekers hopen op deze manier meer te kunnen ontdekken over de leerprocessen van muizen. Misschien kunnen ze zelfs wel een stuk meer dan voorheen werd gedacht?