De aarde wordt warmer en dat heeft gevolgen voor mensen, dieren en planten. Maar waarom wordt de aarde warmer? Wat is klimaatverandering? En wat hebben wij daarmee te maken?
Het weer is wat er vandaag of morgen buiten gebeurt. Het kan bijvoorbeeld regenen, sneeuwen of warm zijn. Het klimaat is het weer dat op een plek meestal voorkomt, bekeken over een lange periode. Zo is het klimaat op sommige plekken warm en droog, en op andere plekken koud en nat.
Het klimaat verandert altijd
Het klimaat van de aarde verandert van nature, maar dat gebeurt héél erg langzaam. De klimaatverandering van vandaag gaat veel sneller dan normaal. Dat komt vooral doordat mensen voor extra broeikasgassen zorgen.
Warmtedeken van de aarde
De zon verwarmt de aarde, en de aarde geeft een deel van die warmte weer af aan de ruimte. Maar niet alle warmte verdwijnt. Broeikasgassen in de lucht houden een deel van die warmte vast. Ze werken als een soort warmtedeken rond de aarde.
En dat is maar goed ook: zonder broeikasgassen zou het hier gemiddeld -18°C zijn! Maar doordat mensen steeds meer broeikasgassen uitstoten, wordt die warmtedeken dikker. Daardoor blijft er meer warmte hangen en warmt de aarde op.
Rode bolletjes = broeikasgassen
Waar komen broeikasgassen vandaan?
Er bestaan verschillende broeikasgassen, we leggen je de 3 belangrijkste uit.
🏭 Koolstofdioxide (CO₂) komt vrij bij bosbranden en vulkaanuitbarstingen. Wij mensen zorgen voor extra CO₂ doordat we steenkool, aardolie en aardgas verbranden. Daar lees je in het vakje 'Fossiele brandstoffen' meer over.
🐄 Methaan (CH₄) komt vooral vrij bij de vertering van koeien, schapen, geiten en andere herkauwers. Dat gebeurt via hun adem en boertjes.
🌾 Lachgas (N₂O) komt onder andere vrij uit landbouwgrond als die vaak wordt bemest om te hergebruiken voor verschillende gewassen.
We hebben broeikasgassen dus nodig, maar de afgelopen eeuwen zitten er veel meer in de atmosfeer. We zoomen in op de allerbekendste: CO₂.
Fossiele brandstoffen
Ongeveer 275 jaar geleden ontdekten mensen dat ze met fossiele brandstoffen (steenkool, aardolie en aardgas) veel energie konden opwekken en producten, zoals plastic, konden maken. Die brandstoffen maken ons leven makkelijker: ze laten fabrieken werken, kunnen elektriciteit opwekken, verwarmen onze huizen, laten auto’s en vrachtwagens rijden en vliegtuigen vliegen. Maar er is een groot nadeel: om ze te kunnen gebruiken, moeten we ze uit de aarde oppompen en branden… En daar komt veel CO₂ bij vrij.
Wat gebeurt er als de aarde warmer wordt?
🌡️ Meer hitte. Hete en langere hittegolven komen vaker voor.
🌊 Een stijgende zeespiegel. IJskappen en gletsjers smelten. Daardoor komt er meer water in de zeeën en oceanen, en wordt de kans op overstromingen groter.
⛈️ Meer extreem weer. Doordat water sneller verdampt, is onze aarde droger en onze lucht vochtiger. Vochtige lucht kan meer water bevatten. Wanneer de lucht afkoelt, ontstaan er grote, zware wolken die leiden tot regenbuien en stormen.
🐝 Problemen voor dieren en planten. Sommige soorten kunnen zich aanpassen of verhuizen, maar andere zullen verdwijnen.
🌾 Moeilijker om voedsel te oogsten. Hitte, droogte, zware regen en overstromingen kunnen ervoor zorgen dat oogsten mislukken.
Benieuwd naar hoe nieuwe technologieën onze planeet kunnen redden? Je leest het in de technologie-editie van De Jonge Uitdagers!
NIEUW - De Jonge Uitdagers 🤖
Zet je schrap, want technologie staat nooit stil! 4 onderzoekers nemen je mee achter de schermen van hun onderzoek. Wat hebben ze al ontdekt? En welke vragen houden hen bezig?
Lees, puzzel, experimenteer en ontdek!
Schrijf je in op onze nieuwsbrief
En blijf op de hoogte van de laatste inzichten in wetenschap en technologie.