Maarten Larmuseau wint de Eos Publieksprijs Wetenschapscommunicatie

Maarten Larmuseau wint de Eos Publieksprijs Wetenschapscommunicatie

Delen:

Het bekroonde project "MamaMito" is een combinatie van stamboom- en DNA-onderzoek naar de moederlijke lijn. ‘Stamboomkunde is vandaag een mannenzaak', verduidelijkt Larmuseau. 'Vooral mannen zoeken hun stamboom uit, en zij zoeken vooral naar de paternale lijn – die van hun achternaam. Waarom kennen wij het woord ‘voorvader’ wel, maar de term ‘voormoeder’ niet? Ik wil daar verandering in brengen.'

Het project heeft ook een genetisch luik. 'We leggen samen met de vrouwelijke stambomen een databank van Vlaams mitochondriaal DNA aan. Dat is DNA dat je enkel via de moederlijke lijn overerft. Via de combinatie van DNA met stambomen kunnen we onder andere nagaan of de stambomen biologisch gezien wel kloppen. We gaan ervan uit dat we voor de moederlijke lijn veel meer overeenkomsten zullen vinden tussen DNA en stamboom. Van de moeder ben je immers ‘altijd zeker’. Toch bestaat er zoiets als ‘ondergeschoven kinderen’. Als in koninklijke families de vrouw niet zwanger raakte, voerde men soms een schijnbevalling op en werd een pasgeboren baby onder de doeken geschoven. Misschien zijn sommige geboortes verzwegen en later aangegeven als het kind van een andere vrouw.’

‘Daarnaast kunnen we met het DNA vroege migraties in Vlaanderen onderzoeken. En de databank zal ten slotte gebruikt worden voor medisch onderzoek, omdat ze duidelijk zal maken welke mutaties – ‘foutjes’ – het mitochondriaal DNA bevat en hoe vaak die voorkomen. Mutaties kunnen leiden tot ziektes. Een op de vijfduizend mensen heeft zo’n mitochondriale ziekte. Die kan zich heel verschillend uiten: vermoeidheid, darmklachten, ontwikkelingsproblemen …’

We gebruiken marketingcookies om deze website optimaal te laten werken. Accepteer deze cookies om verder te gaan.

Maarten Larmuseau haalde bijna twintig procent van de stemmen in een online publiekspoll op onze website. Hij nam het op tegen de andere laureaten van de Onderscheidingen Wetenschapscommunicatie 2022. In 2015 was Larmuseau ook al één van de vijf laureaten van de Eos Pipet.

Podcast-interview "Hoe ver kun je terugkeren in je stamboom?"

Begin 2020 sprak Maarten Larmuseau met Liesbeth Gijsel over het maken van stambomen, ook in moederlijke lijn. Herbeluister de podcast hier of via je favoriete podcastkanaal:

Delen:

Het weer is wispelturig. Toch probeert de mens al eeuwenlang te achterhalen wat morgen brengt. In de achttiende eeuw probeerden weerdeskundigen de code van het weer te kraken aan de hand van de maan. Ze vonden uiteindelijk niet wat ze zochten, maar hun pogingen leren ons waardevolle lessen in hoe we kunnen omgaan met de beperkingen van de wetenschap.

Dit is een artikel van: Vlaamse PhD Cup

Met de verfilming van Margaret Atwoods The Testaments keert het universum van The Handmaid’s Tale dit jaar terug. De wereld van de rood geklede dienstmaagden in Gilead fascineert omdat ze iets fundamenteels toont over religie. Geloven doe je niet alleen met woorden en gedachten. Je voert geloof ook op.

Dit is een artikel van: Vlaamse PhD Cup

Hedendaagse films tonen ridders vaak als stoere krijgers die geen traan laten. De middeleeuwse literatuur vertelt een ander verhaal. Mijn onderzoek laat zien dat middeleeuwse helden veel ‘gevoeliger’ waren dan het moderne cliché doet vermoeden.

Dit is een artikel van: Vlaamse PhD Cup

Keramiek van ruim drieduizend jaar oud draagt specifieke afbeeldingen die het aardewerk authenticiteit verleenden. Het zou om een van de vroegste bekende vormen van marketing gaan.

Dat de Homo sapiens zich met neanderthalers en denisovamensen heeft voortgeplant, was al bekend. Nu blijkt dat er daarnaast nóg twee oudere, onbekende mensachtigen hun voetafdruk in ons DNA hebben nagelaten.

Vandaag worden er wereldwijd naar schatting 7500 talen gesproken, waarvan de helft met uitsterven bedreigd wordt. Toch is het verdwijnen van talen geen recent fenomeen.

Ten oosten van de Nijl in Soedan liggen honderden millennia-oude graven. Ze dateren uit de tijd dat de Sahara nog geen kurkdroge woestijn was.

De Declaration of Independence van 1776 bestempelde hen als merciless Indian savages. Geen wonder dat inheemse Amerikanen met zeer gemengde gevoelens naar de viering van het 250-jarige bestaan van de Verenigde Staten toeleven. ‘Met die erfenis moeten we vandaag nog steeds leven.’

Neanderthalers stonden als soort genetisch niet op instorten. Waarom verdwenen ze dan? Een nieuwe studie van Belgische en Franse fossielen zet een van de populairste verklaringen op losse schroeven.

En blijf op de hoogte van de laatste inzichten in wetenschap en technologie.

Nieuwsbrieven