Genetische overlap tussen psychische stoornissen

Genetische overlap tussen psychische stoornissen

Delen:

Wetenschappers van het Massachusetts General Hospital (MGH) en het Psychiatric Genomics Consortium hebben 109 genetische varianten gevonden die de kans op verschillende psychische stoornissen vergroten.

De onderzoekers gooiden de resultaten van acht andere grote genetische studies naar specifieke psychische aandoeningen op een hoop. Zo konden ze DNA-gegevens onderzoeken van bijna 500 000 gezonde proefpersonen en de gegevens van ruim 200 000 deelnemers die kampten met ten minste één veelvoorkomende stoornis (anorexia nervosa, bipolaire stoornis, depressie, schizofrenie, ADHD, autisme spectrum stoornis, obsessieve compulsieve stoornis of het Syndroom van Gilles de la Tourette). Ze vonden 109 genetische varianten die een rol spelen bij de kans op meerdere psychische stoornissen. Daarnaast bestaan er genetische varianten die enkel bij één stoornis een rol spelen.

Een aantal dezelfde varianten spelen een rol bij zowel depressie, als schizofrenie en bipolaire stoornissen

Uit eerdere studies bleek al dat er een genetische overlap bestond tussen verschillende ziektebeelden. De onderzoekers van deze studie gingen nog een stapje verder en wilden erachter komen welke genetische varianten overlappend waren. Zo blijken een aantal van de overlappende genen een rol te spelen bij de ontwikkeling van de hersenen.

Ook concluderen de wetenschappers dat sommige stoornissen meer genetische overlap hadden dan anderen. Zo blijken een aantal dezelfde varianten een rol te spelen bij zowel een depressie, als schizofrenie en de bipolaire stoornis. Die genetische overlap verklaart waarom juist deze stoornissen bij mensen vaak samen voorkomen.

Op de langere termijn kan dit inderdaad bijdragen aan een betere diagnostisering, preventie, en behandeling

Karin Verweij, bijzonder hoogleraar Genetics in Psychiatry (Amsterdam UMC)

‘Er zijn nu 109 genetische varianten gevonden, maar er zijn waarschijnlijk wel duizenden varianten die allemaal een kleine rol spelen’, vertelt Karin Verweij, bijzonder hoogleraar Genetics in Psychiatry van het Amsterdam UMC. ‘Welke stoornis zich eventueel ontwikkelt hangt deels af van de mogelijke aanwezigheid van andere risicogenen. Zijn er bijvoorbeeld ook genetische varianten aanwezig die specifiek de kans op schizofrenie vergroten, dan is de kans dat je schizofrenie ontwikkelt bijvoorbeeld groter dan dat je een bipolaire stoornis krijgt’, vertelt ze. ‘Je kunt ook meerdere stoornissen ontwikkelen natuurlijk. En omgevingsfactoren spelen ook een rol.’

Volgens de Amerikaanse wetenschappers kunnen hun bevindingen een belangrijke rol spelen in de preventie en behandeling van psychische aandoeningen. ‘Voor de wetenschap is het nuttig om te weten dat die genetische overlap bestaat’, meent Verweij. ‘Maar het is eerst zaak om te kijken welke rol al de gevonden genen precies spelen bij de verschillende stoornissen op biologisch niveau. Op de langere termijn kan dat inderdaad bijdragen aan een betere diagnostisering, preventie, behandeling en een beter gebruik van medicatie. Maar dat laat waarschijnlijk nog even op zich wachten’, aldus Verweij.

De bevindingen zijn gepubliceerd in het vakblad Cell.

Delen:

Mensen met een verslaving die rondzwerven op straten en pleinen en slapen in het park. Ze lijken met steed smeer te zijn. Klopt dat? En: hoe kun je mensen met complexe problematiek het beste helpen? Liesbeth Gijsel (Eos Wetenschap) vraagt het aan Luna Van Suetendael.

Hoe kunnen kleuterleerkrachten de taalontwikkeling van jonge kinderen stimuleren? En welke rol spelen dagelijkse interacties daarin? Je leest het in deze blog van Saskia Bruyninckx.

Dit is een artikel van: OpgroeienBlog

Steeds meer scholen experimenteren met beweging tijdens de schooldag: een korte beweegpauze tussen twee lessen, of beweging tijdens de lesuren. Maar is dat wel efficiënt? Het antwoord uit de wetenschap is genuanceerd: beweging biedt vele kansen, mits het doordacht geïmplementeerd wordt.

Wat als je kind vaak druk, boos, stil of gevoelig is? Het heeft niet gewoon een slechte dag, maar het is zo, elke dag. Onder ouders aan de schoolpoort hoor je dan al snel: dat kind heeft een diagnose nodig. Maar klopt dat wel? Eos-redacteur Kim Verhaeghe vraagt het aan Liesbeth Gijsel, hoofdredacteur van Eos Psyche&Brein en auteur van het boek 'Druk, stil, gevoelig?'

Het gaat niet goed met jongeren. Ze hebben last van angsten, depressieve gevoelens en slaapproblemen. Komt dat door de smartphone en sociale media? Liesbeth Gijsel (Eos Wetenschap) vraagt het aan psycholoog Ernst Koster (UGent).

Een begroting opmaken lijkt tegenwoordig enkel te lukken als je meerdere dagen achter elkaar doorwerkt tot in de vroege uurtjes. Is dit echt een succesvolle manier van werken? En kunnen we de uiteindelijke beslissingen die genomen zijn vertrouwen, gezien het feit dat ze genomen zijn onder invloed van aanzienlijke mentale vermoeidheid en slaapgebrek?

Een op de vier jonge nieuwkomers voelt zich vaak of altijd eenzaam. Dat is twee tot drie keer vaker dan leeftijdsgenoten zonder migratieachtergrond. Toch ziet bijna niemand het. Zelfs leerkrachten en medeleerlingen zijn verrast door hoe groot en veelvoorkomend die eenzaamheid is.

Dit is een artikel van: Vlaamse PhD Cup

Theezetten lijkt vanzelfsprekend, maar weinig mensen kunnen vertellen hoe de waterkoker er exact uitziet of gebruikt wordt. Op het werk mijn vingers verbranden was een uitnodiging om daar eens dieper over na te denken.

Een architect ontwerpt gebouwen, toch? Dat niet alleen. Een architect kan ook mensen helpen om hun verlies een plaats te geven. Zo ontstaan persoonlijke herdenkingsplekken die betekenisvol blijven, ook al worden deze nooit gebouwd.

Dit is een artikel van: Vlaamse PhD Cup

En blijf op de hoogte van de laatste inzichten in wetenschap en technologie.

Nieuwsbrieven