Maakt slechte lucht ons levensmoe?

Maakt slechte lucht ons levensmoe?

Delen:

Luchtvervuiling veroorzaakt schade aan longen en bloedvaten; fijn stof tast zelfs direct de hersenen aan. Een Canadees onderzoek voegt aan de bekende gevolgen nog een dodelijk gevolg toe: samen met de luchtverontreiniging neemt ook het aantal zelfdodingen toe.

De wetenschappers namen de suïcidecijfers in Canada tussen 2002 en 2015 onder de loep en legden die naast de waarden van het dichtstbijzijnde meetstation voor stikstofdioxide, fijn stof en ozon. Een kortstondige toename van die waarden kon in verband worden gebracht met een verhoogd risico op zelfdoding. Het verband was het sterkst voor ozon.

Stress

De luchtvervuiling had een groter effect op vrouwen en was ook sterker tussen april en september. Dat laatste verklaren de onderzoekers doordat in de zomer de ramen vaker openstaan en mensen meer buiten komen. Ook de temperatuur liet trouwens een verband zien met zelfdoding. Als die binnen drie dagen met een kleine tien graden steeg, zagen de onderzoekers ongeveer tien procent meer zelfdodingen. De sterkste invloed had echter de temperatuur op de dag van overlijden zelf. Voor luchtvervuiling was de situatie anders. Daar was het gemiddelde van twee dagen voordien en de dag zelf van belang. Eerder onderzoek had ook al een verband gevonden tussen zelfdoding en luchtvervuiling, vooral dan voor fijn stof en stikstofdioxide.

De Canadese onderzoekers vermoeden dat verontreinigende stoffen in de hersenen zelfdoding kunnen ‘uitlokken’. Er zijn aanwijzingen dat PM 2,5 (fijn stof met een diameter kleiner dan 2,5 micrometer) ontstekingsreacties in gliacellen veroorzaakt. Gliacellen zijn cellen in het brein die onder meer instaan voor het behoud van de hersenstructuur, voor betere communicatie en voor het opruimen van afval. Ozon zou dan weer tot oxidatieve stress leiden – wat op zijn beurt tot schade aan cellen kan leiden. Ook zou de hypothalamus-hypofyse-bijnieras kunnen worden aangetast. Die as wordt in verband gebracht met depressie, agressief gedrag en zelfdoding. Hoge temperaturen zouden bovendien het vermogen van het brein om emoties te reguleren kunnen verstoren.

Wie vragen heeft over zelfdoding, kan in België terecht op het gratis nummer 1813 en www.zelfmoord1813.be.

In Nederland kan je praten over zelfdoding bij de landelijke hulplijn 113 Zelfmoordpreventie. Telefoon 0900-0113 of 113.nl.

Beschermt een mondmasker tegen luchtvervuiling?

Delen:

Een tot nu toe onbekend dopaminecircuit tussen de darmen en het brein blijkt smaakvoorkeuren mee te vormen. Speelt dit mechanisme ook een rol bij obesitas?

Wat als jij je lief niet uit vrije wil gekozen hebt? Of je ontbijt, je job, zelfs je mening? We voelen ons vrije beslissers, maar wat als die keuzes al grotendeels vastliggen door wie we zijn en wat we hebben meegemaakt? Filosoof Farah Focquaert (UGent) zet ons aan het denken over vrije wil en over hoe vrij onze keuzes echt zijn.

Dit is een artikel van: Universiteit van Vlaanderen

Een gezonde relatie met technologie ontstaat niet van de ene op de andere dag

We worden allemaal ouder. Maar wat als je ouder wordt in gevangenschap? Om dat te onderzoeken gaf ik zeven mannen in de gevangenis een wegwerpcamera. Wat ze op de gevoelige plaat legden, bleek allesbehalve een zwart-witverhaal.

Bijna iedereen doet het wel eens: praten met een chatbot over hoe je je voelt. Als je eenzaam bent, als je stress hebt, als je piekert over de toekomst. En dat helpt, vinden vele gebruikers. Maar schuilt er ook geen risico in als je in een chatbot een soort psycholoog ziet? Liesbeth Gijsel (Eos Wetenschap) vraagt het aan Tom Van Daele (Thomas More Hogeschool).

Een stukje chocolade bij de koffie, pralines als cadeau of troost zoeken in een chocoladereep: chocolade is voor velen meer dan zomaar iets lekkers. Maar waarom zijn we er zo dol op?

Na twee biertjes zijn we minder geneigd om iemand in nood te helpen.

‘Niet om de heftige problematiek heen draaien.’ Dat leerde klinisch psycholoog Iva Bicanic. Begin jaren negentig volgde Bicanic colleges bij Lamers-Winkelman, bijzonder hoogleraar Preventie en Hulpverlening inzake Kindermishandeling. ‘Ik wist direct: over de gevolgen van seksueel misbruik wil ik alles weten. Dit wordt mijn onderwerp.’

The Lost Highway, The Fly of The Lobster … voor liefhebbers van het genre zijn er bijzonder veel intrigerende, ongemakkelijke films te bekijken. Maar wat is de aantrekkingskracht van dat ongemak?

Dit is een artikel van: Universiteit van Vlaanderen

En blijf op de hoogte van de laatste inzichten in wetenschap en technologie.

Nieuwsbrieven