Een hartaanval in miniatuur

Een hartaanval in miniatuur

Delen:

Hartaanvallen zijn een van de belangrijkste doodsoorzaken in de westerse wereld. In België sterven er ieder jaar meer dan 7000 mensen aan. Er wordt dan ook intensief onderzoek gedaan naar hartaanvallen. Maar de twee traditionele onderzoeksmethoden, celkweek en dierproeven, hebben ernstige tekortkomingen.

Bij celkweek laat men cellen groeien op een plat oppervlak, zoals een petrischaaltje. Deze situatie verschilt uiteraard sterk van de natuurlijke groeiomstandigheden in het menselijk lichaam.

Ook dierproeven hebben zo hun nadelen. ‘Het hart van muizen en ratten klopt vijf tot tien keer sneller dan dat van een mens.’, zegt de Amerikaanse wetenschapper Dylan Richards. ‘De pompwerking van hun hart is helemaal anders omdat deze dieren nu eenmaal veel kleiner zijn dan mensen.’ Een muizenhart is dus geen ideaal model voor een mensenhart.

Richards en zijn collega’s hebben daarom een nieuw model ontwikkeld: mini-hartjes. De mini-hartjes werden gekweekt uit menselijke stamcellen en zijn ongeveer één millimeter groot. De orgaantjes trekken ritmisch samen, net zoals een echt hart.

Downsizen

Het kweken van een mini-hartje is op zich geen primeur. Menselijke miniatuurhartjes worden al sinds de vroege jaren 2010 in het laboratorium gemaakt. Maar de hartjes die Richards heeft gekweekt zijn uniek, want ze lijken sterk op een menselijk hart zoals dat er vlak na een hartaanval uitziet. De hartjes hebben bijvoorbeeld een verstoord calciummetabolisme, één van de typische gevolgen van een hartaanval. Richards: ‘Wat wij in essentie gedaan hebben, is een hartaanval downsizen tot op microniveau.’

De hartjes zullen gebruikt worden om nieuwe medicijnen uit te testen. Richards: ‘Tijdens een hartaanval ontstaat er zuurstoftekort in het hart. Dat resulteert in ernstige weefselschade. Met de mini-hartjes kunnen we nagaan welke geneesmiddelen hiertegen effectief zijn.’

Delen:

Uit nieuw onderzoek blijkt dat mensen die na een COVID-vaccinatie hogere koorts krijgen, vaak vergelijkbare darmkenmerken vertonen.

Wereldwijd doemen steeds meer bacteriën op die zich niet langer door antibiotica laten tegenhouden. Om deze gevaarlijke infecties te bestrijden, richten onderzoekers hun pijlen nu op speciale virussen die de ziektekiemen alsnog uitschakelen, zogeheten bacteriofagen. Ondanks dat artsen ze al decennia als therapie kunnen gebruiken, heeft hun toepassing een apart randje: ze moet zichzelf nog steeds bewijzen.

Vrouwen leven langer dan mannen, maar vaak minder lang in goede gezondheid. Rond de menopauze lijkt er iets te kantelen: niet alleen in de hormonen, maar in het hele lichaam. Steeds duidelijker wordt dat de eierstokken hierin een grote rol spelen. Maar hoe precies? In Berlijn onderzoeken wetenschappers een diertje dat hier meer inzicht in geeft: de naakte molrat.

Wie een leven lang gezonde keuzes maakt krijgt toch soms kanker. En wie er alle mogelijke kantjes vanaf loopt soms niet. In zijn boek Waarom we kanker krijgen en wat we eraan kunnen doen legt Philippe Westerlinck, radiotherapeut-oncoloog en wetenschappelijk onderzoeker aan het Universitair Ziekenhuis in Luik, in detail uit hoe dat komt en waarom het vaak de moeite loont om te proberen je risico te beperken.

Voor vrouwen die door vulvakanker een deel van hun clitoris kwijtraken, is nu eindelijk een reconstructie mogelijk waarbij ook de seksuele functie behouden blijft.

De Nobelprijs voor Fysiologie of Geneeskunde 2026 wordt gezamenlijk toegekend aan Karl Deisseroth (Verenigde Staten), Peter Hegemann (Duitsland) en Georg Nagel (Duitsland) voor de ontwikkeling van optogenetica, een methode waarmee kan worden aangetoond hoe zenuwcellen herinneringen, gevoelens en gedragingen in het levende brein vormgeven.

Hoe verschillend is elk lichaam? Open een anatomieboek en je ziet een menselijk lichaam met botten die op een vaste plaats zitten, organen met een vaste vorm en bloedvaten die netjes een uitgetekende route volgen. Maar bestaat er iets als een standaardlichaam? Het antwoord is eenvoudig: nee.

Begrijpen hoe de hersenen herinneringen, gevoelens en gedrag vormen, is al jaren een droom van onderzoekers. Karl Deisseroth, Peter Hegemann en Georg Nagel ontvangen de Nobelprijs voor Geneeskunde 2026 voor hun ontdekkingen die leidden tot optogenetica. Met deze techniek kunnen onderzoekers zenuwcellen in levende hersenen gericht aan- en uitzetten.

Er is geen behandeling voor mazelen. Antivirale middelen hebben geen vat op het mazelenvirus. Daarom is vaccinatie zo cruciaal.

En blijf op de hoogte van de laatste inzichten in wetenschap en technologie.

Nieuwsbrieven