Hoe een giftige slak diabetespatiënten kan helpen

Hoe een giftige slak diabetespatiënten kan helpen

Delen:

Hopelijk kom je nooit een levende kegelslak tegen wanneer je schelpjes aan het rapen bent op het strand. De slak heeft een kleine gifangel waarmee hij een krachtig en snelwerkend gif kan injecteren in het lichaam van zijn prooien en vijanden. Een steek kan fataal zijn.

Interessant aan het gif is dat het insuline bevat, een hormoon dat lichaamscellen helpt om glucose op te nemen. Diabetespatiënten moeten dat hormoon regelmatig inspuiten om hun bloedsuikerspiegel op peil te houden.

Er is iets bijzonders aan de insuline van de kegelslak. In het lichaam van een prooi doet ze de bloedsuikerspiegel heel snel zakken. Menselijke insuline werkt veel trager. Het gaat eerst klonteren, waardoor ons lichaam het makkelijker kan opslaan. Het hormoon wordt pas werkzaam wanneer de klonters oplossen. Door de kegelslak te bestuderen, hopen wetenschappers inzicht te krijgen in  insuline die niet klontert en dus sneller werkt.

Hybride

Voor een studie in het vakblad Nature Chemical Biology onderzochten biologe Helena Safavi-Hemami van de Universiteit van Kopenhagen en haar collega's de eigenaardige anatomie van de insuline in de kegelslak Conus kinoshitai. De onderzoekers voegden bestanddelen ervan toe in menselijke insuline. Ze kwamen uit bij een hybride versie die niet klonterde.

De onderzoekers hadden in 2020 al een gelijkaardig experiment uitgevoerd met een andere kegelslak genaamd Conus geographus. Daarbij hadden ze al ontdekt dat het klonterproces eerder kort is. Het vormde voldoende aanleiding om ook andere soorten te onderzoeken. Zo kwamen ze uit bij de Conus kinoshitai, waarvan de insuline op een ongezien efficiënte manier werkt. De insuline bindt met celreceptoren, net als de menselijke pendant, maar zonder te klonteren.

Safavi-Hemami toonde de nieuwe slakkeninsuline aan haar medewerker Danny Hung-Chieh Chou (Stanford University). Die merkte op dat soortgelijk onderzoek met hybrides al eerder was uitgevoerd, dat de biologie er helemaal anders uitzag. Dankzij deze nieuwe bevindingen kunnen we beter begrijpen hoe insuline werkt, zei biochemicus Mike Strauss, die niet betrokken was bij het onderzoek. ‘Dit creëert mogelijkheden voor de productie van synthetische insuline.’

Het onderzoeksteam test nu de veiligheid en stabiliteit van de hybride insuline. ‘Daarom is het goed om een overzicht te hebben’, zegt Safavi-Hemami. Kegelslakken bezitten waarschijnlijk nog veel unieke insulinetypes en waardevolle moleculen. Hun gif bestaat uit duizenden bestanddelen. Wie weet welke schatten ze ons nog te bieden hebben.

Vertaling: Gwen Pauwels

Delen:

Uit nieuw onderzoek blijkt dat mensen die na een COVID-vaccinatie hogere koorts krijgen, vaak vergelijkbare darmkenmerken vertonen.

Wereldwijd doemen steeds meer bacteriën op die zich niet langer door antibiotica laten tegenhouden. Om deze gevaarlijke infecties te bestrijden, richten onderzoekers hun pijlen nu op speciale virussen die de ziektekiemen alsnog uitschakelen, zogeheten bacteriofagen. Ondanks dat artsen ze al decennia als therapie kunnen gebruiken, heeft hun toepassing een apart randje: ze moet zichzelf nog steeds bewijzen.

Vrouwen leven langer dan mannen, maar vaak minder lang in goede gezondheid. Rond de menopauze lijkt er iets te kantelen: niet alleen in de hormonen, maar in het hele lichaam. Steeds duidelijker wordt dat de eierstokken hierin een grote rol spelen. Maar hoe precies? In Berlijn onderzoeken wetenschappers een diertje dat hier meer inzicht in geeft: de naakte molrat.

Wie een leven lang gezonde keuzes maakt krijgt toch soms kanker. En wie er alle mogelijke kantjes vanaf loopt soms niet. In zijn boek Waarom we kanker krijgen en wat we eraan kunnen doen legt Philippe Westerlinck, radiotherapeut-oncoloog en wetenschappelijk onderzoeker aan het Universitair Ziekenhuis in Luik, in detail uit hoe dat komt en waarom het vaak de moeite loont om te proberen je risico te beperken.

Voor vrouwen die door vulvakanker een deel van hun clitoris kwijtraken, is nu eindelijk een reconstructie mogelijk waarbij ook de seksuele functie behouden blijft.

De Nobelprijs voor Fysiologie of Geneeskunde 2026 wordt gezamenlijk toegekend aan Karl Deisseroth (Verenigde Staten), Peter Hegemann (Duitsland) en Georg Nagel (Duitsland) voor de ontwikkeling van optogenetica, een methode waarmee kan worden aangetoond hoe zenuwcellen herinneringen, gevoelens en gedragingen in het levende brein vormgeven.

Hoe verschillend is elk lichaam? Open een anatomieboek en je ziet een menselijk lichaam met botten die op een vaste plaats zitten, organen met een vaste vorm en bloedvaten die netjes een uitgetekende route volgen. Maar bestaat er iets als een standaardlichaam? Het antwoord is eenvoudig: nee.

Begrijpen hoe de hersenen herinneringen, gevoelens en gedrag vormen, is al jaren een droom van onderzoekers. Karl Deisseroth, Peter Hegemann en Georg Nagel ontvangen de Nobelprijs voor Geneeskunde 2026 voor hun ontdekkingen die leidden tot optogenetica. Met deze techniek kunnen onderzoekers zenuwcellen in levende hersenen gericht aan- en uitzetten.

Er is geen behandeling voor mazelen. Antivirale middelen hebben geen vat op het mazelenvirus. Daarom is vaccinatie zo cruciaal.

En blijf op de hoogte van de laatste inzichten in wetenschap en technologie.

Nieuwsbrieven