Hoe virussen kunnen helpen in de strijd tegen antibioticaresistentie

Hoe virussen kunnen helpen in de strijd tegen antibioticaresistentie

Delen:

Beeld: Illustratie van een bacteriofaag die zijn DNA in een bacteriecel injecteert.

Door het veelvoudig en foutief gebruik van antibiotica zijn steeds meer bacteriën er resistent tegen geworden. Het probleem is nu al zo groot dat de Wereldgezondheidsorganisatie antibioticaresistentie beschouwt als één van de grootste bedreigingen van de gezondheid wereldwijd.

Onderzoekers en artsen van het Militair Hospitaal Koningin Astrid en onderzoekers van het lab voor Gentechnologie van de KU Leuven sloegen de handen in elkaar om daar een mouw aan te passen. Ze gingen op zoek naar een nieuwe manier om bacteriële infecties te behandelen.

Virusfabriekjes

Ze ontwikkelden een gepersonaliseerde faagtherapie, een behandeling die gebruikmaakt van fagen - kleine virussen die heel specifiek bacteriën aanvallen. ‘Fagen injecteren hun eigen DNA in de bacteriecel, waardoor ze deze omvormen tot virusproducerende fabriekjes’, vertelt prof. Rob Lavigne van de KU Leuven. ‘Vervolgens barsten de bacteriecellen open en worden de nieuwe fagen vrijgelaten die op hun beurt op jacht gaan naar de volgende cel.’

De onderzoekers hebben voor het eerst een 100-tal patiënten met hun therapie behandeld.  Omdat fagen zeer selectief zijn en goede bacteriën in het lichaam met rust laten, was het belangrijk om de juiste faag te matchen met de geschikte patiënt zodat de antibioticaresistente bacteriën heel precies werden aangevallen. Bovendien werd elk faagpreparaat eerst grondig getest voor het werd toegediend, zodat de ingreep ook veilig was voor de patiënten.

De behandeling werd gegeven als ‘last resort’ bij de meest extreem chronisch geïnfecteerde patiënten

Na de behandeling zagen de behandelende artsen klinische vooruitgang bij 77 procent van de patiënten en werd bij maar liefst 61 procent van de infecties de pathogene bacterie volledig verwijderd. ‘Dit is uitzonderlijk omdat deze behandeling werd gegeven als ‘last resort’ bij de meest extreem chronisch geïnfecteerde patiënten’, vertelt prof. Lavigne.

De beste resultaten werden geboekt wanneer de faagtherapie werd gecombineerd met antibiotica. De onderzoekers willen nu bekijken hoe ze de therapie veilig, efficiënt en betaalbaar kunnen uitrollen.

Hoe en wanneer zijn virussen ontstaan?

Delen:

Uit nieuw onderzoek blijkt dat mensen die na een COVID-vaccinatie hogere koorts krijgen, vaak vergelijkbare darmkenmerken vertonen.

Wereldwijd doemen steeds meer bacteriën op die zich niet langer door antibiotica laten tegenhouden. Om deze gevaarlijke infecties te bestrijden, richten onderzoekers hun pijlen nu op speciale virussen die de ziektekiemen alsnog uitschakelen, zogeheten bacteriofagen. Ondanks dat artsen ze al decennia als therapie kunnen gebruiken, heeft hun toepassing een apart randje: ze moet zichzelf nog steeds bewijzen.

Vrouwen leven langer dan mannen, maar vaak minder lang in goede gezondheid. Rond de menopauze lijkt er iets te kantelen: niet alleen in de hormonen, maar in het hele lichaam. Steeds duidelijker wordt dat de eierstokken hierin een grote rol spelen. Maar hoe precies? In Berlijn onderzoeken wetenschappers een diertje dat hier meer inzicht in geeft: de naakte molrat.

Wie een leven lang gezonde keuzes maakt krijgt toch soms kanker. En wie er alle mogelijke kantjes vanaf loopt soms niet. In zijn boek Waarom we kanker krijgen en wat we eraan kunnen doen legt Philippe Westerlinck, radiotherapeut-oncoloog en wetenschappelijk onderzoeker aan het Universitair Ziekenhuis in Luik, in detail uit hoe dat komt en waarom het vaak de moeite loont om te proberen je risico te beperken.

Voor vrouwen die door vulvakanker een deel van hun clitoris kwijtraken, is nu eindelijk een reconstructie mogelijk waarbij ook de seksuele functie behouden blijft.

De Nobelprijs voor Fysiologie of Geneeskunde 2026 wordt gezamenlijk toegekend aan Karl Deisseroth (Verenigde Staten), Peter Hegemann (Duitsland) en Georg Nagel (Duitsland) voor de ontwikkeling van optogenetica, een methode waarmee kan worden aangetoond hoe zenuwcellen herinneringen, gevoelens en gedragingen in het levende brein vormgeven.

Hoe verschillend is elk lichaam? Open een anatomieboek en je ziet een menselijk lichaam met botten die op een vaste plaats zitten, organen met een vaste vorm en bloedvaten die netjes een uitgetekende route volgen. Maar bestaat er iets als een standaardlichaam? Het antwoord is eenvoudig: nee.

Begrijpen hoe de hersenen herinneringen, gevoelens en gedrag vormen, is al jaren een droom van onderzoekers. Karl Deisseroth, Peter Hegemann en Georg Nagel ontvangen de Nobelprijs voor Geneeskunde 2026 voor hun ontdekkingen die leidden tot optogenetica. Met deze techniek kunnen onderzoekers zenuwcellen in levende hersenen gericht aan- en uitzetten.

Er is geen behandeling voor mazelen. Antivirale middelen hebben geen vat op het mazelenvirus. Daarom is vaccinatie zo cruciaal.

En blijf op de hoogte van de laatste inzichten in wetenschap en technologie.

Nieuwsbrieven