EOS wetenschap
Gezondheid

Immuuncellen krijgen training tegen tumors

Immuuncellen krijgen training tegen tumors

Delen:

Beeld: Macrofagen doden een kankercel.

In normale omstandigheden beschermen macrofagen ons lichaam tegen schadelijke indringers. De immuuncellen omsluiten de schadelijke deeltjes, nemen ze in zich op en vernietigen ze. Maar in het lichaam van een kankerpatiënt zijn tumorcellen in staat om bepaalde macrofagen als het ware te hacken. De ‘gehackte’ macrofagen bestrijden de tumorcellen niet langer, maar helpen die in hun verspreiding doorheen het lichaam.

Een team van bio-ingenieurs aan de Universiteit van Twente denkt een antwoord te hebben op die hackende tumorcellen. De onderzoekers ontwierpen nanodeeltjes die de macrofagen trainen tegen de tumor.

In eerste instantie moesten de wetenschappers de nanodeeltjes tot bij de juiste macrofagen in het lichaam zien te krijgen. Daartoe ontwierpen ze nanodeeltjes met een dubbele fosfolipidenlaag. Doorgaans bestaat zo’n laag uit lange, waterafstotende staarten aan de binnenkant en waterminnende koppen aan de buitenkant. ‘We vervingen enkele lipiden door lipiden met een korte, geladen staart die naar de buitenkant toe kan draaien’, licht Jai Prakash, die het onderzoek leidde, toe. Via die roterende staarten aan de buitenkant kunnen de gehackte macrofagen de nanodeeltjes herkennen. Zo nemen ze de deeltjes in zich op.

Roterende staarten

Zodra de nanodeeltjes in de macrofagen zijn opgenomen, kan het trainen beginnen. In de roterende staarten verwerkten de onderzoekers een stukje van een bacteriële celwand. Dat geeft de gehackte macrofagen verweer tegen de tumorcellen. Het zorgt er ook voor dat de nanodeeltjes enkel worden herkend door de gehackte macrofagen en elders in het lichaam geen schade aanrichten.

Onderzoek op muizen toonde aan dat de therapie met nanodeeltjes niet enkel in staat is om gehackte macrofagen zo ver te krijgen dat ze tumorcellen opnieuw bestrijden. Ze kan ook de verspreiding van de tumor doorheen het lichaam verhinderen. De onderzoekers gebruikten de therapie om muizen met tumorcellen van borstkanker in hun lichaam te behandelen. De resultaten waren hoopgevend: de tumorgroei werd met 70 procent afgeremd.

Bron: Universiteit van Twente, Nederland

Delen:

Gezondheid

Uit nieuw onderzoek blijkt dat mensen die na een COVID-vaccinatie hogere koorts krijgen, vaak vergelijkbare darmkenmerken vertonen.

Wereldwijd doemen steeds meer bacteriën op die zich niet langer door antibiotica laten tegenhouden. Om deze gevaarlijke infecties te bestrijden, richten onderzoekers hun pijlen nu op speciale virussen die de ziektekiemen alsnog uitschakelen, zogeheten bacteriofagen. Ondanks dat artsen ze al decennia als therapie kunnen gebruiken, heeft hun toepassing een apart randje: ze moet zichzelf nog steeds bewijzen.

Vrouwen leven langer dan mannen, maar vaak minder lang in goede gezondheid. Rond de menopauze lijkt er iets te kantelen: niet alleen in de hormonen, maar in het hele lichaam. Steeds duidelijker wordt dat de eierstokken hierin een grote rol spelen. Maar hoe precies? In Berlijn onderzoeken wetenschappers een diertje dat hier meer inzicht in geeft: de naakte molrat.

Wie een leven lang gezonde keuzes maakt krijgt toch soms kanker. En wie er alle mogelijke kantjes vanaf loopt soms niet. In zijn boek Waarom we kanker krijgen en wat we eraan kunnen doen legt Philippe Westerlinck, radiotherapeut-oncoloog en wetenschappelijk onderzoeker aan het Universitair Ziekenhuis in Luik, in detail uit hoe dat komt en waarom het vaak de moeite loont om te proberen je risico te beperken.

Voor vrouwen die door vulvakanker een deel van hun clitoris kwijtraken, is nu eindelijk een reconstructie mogelijk waarbij ook de seksuele functie behouden blijft.

De Nobelprijs voor Fysiologie of Geneeskunde 2026 wordt gezamenlijk toegekend aan Karl Deisseroth (Verenigde Staten), Peter Hegemann (Duitsland) en Georg Nagel (Duitsland) voor de ontwikkeling van optogenetica, een methode waarmee kan worden aangetoond hoe zenuwcellen herinneringen, gevoelens en gedragingen in het levende brein vormgeven.

Hoe verschillend is elk lichaam? Open een anatomieboek en je ziet een menselijk lichaam met botten die op een vaste plaats zitten, organen met een vaste vorm en bloedvaten die netjes een uitgetekende route volgen. Maar bestaat er iets als een standaardlichaam? Het antwoord is eenvoudig: nee.

Begrijpen hoe de hersenen herinneringen, gevoelens en gedrag vormen, is al jaren een droom van onderzoekers. Karl Deisseroth, Peter Hegemann en Georg Nagel ontvangen de Nobelprijs voor Geneeskunde 2026 voor hun ontdekkingen die leidden tot optogenetica. Met deze techniek kunnen onderzoekers zenuwcellen in levende hersenen gericht aan- en uitzetten.

Er is geen behandeling voor mazelen. Antivirale middelen hebben geen vat op het mazelenvirus. Daarom is vaccinatie zo cruciaal.

Meer over Gezondheid

Schrijf je in op onze nieuwsbrief

En blijf op de hoogte van de laatste inzichten in wetenschap en technologie.

Nieuwsbrieven