Revalidatiewetenschapper Ewoud Jacobs wint 10e Vlaamse PhD Cup met onderzoek naar knie-artrose

© Kevin Faingnaert

Delen:

Acht finalisten beklommen het podium van de Handelsbeurs in Gent voor de jubileumeditie van de PhD Cup. Met deze wedstrijd daagt SciMingo jonge wetenschappers uit om hun jarenlange doctoraatsonderzoek in een heldere presentatie van drie minuten te brengen. Zo wil de organisatie onderzoek ook buiten de academische muren helpen verspreiden.

Lichte gewichten, sterke impact

De prijs gaat dit jaar naar Ewoud Jacobs, voor zijn doctoraat uitgevoerd aan de Universiteit Gent. “Steeds meer mensen krijgen last van knie-artrose of slijtage van de knie. Krachttraining kan hen helpen om hun spieren sterker te maken en de knie zo te ondersteunen. Maar de zware gewichten die daarvoor nodig zijn, zorgen juist vaak voor extra pijn of overbelasting bij patiënten met knie-problemen”, vertelt Jacobs.

In zijn doctoraat kon hij dit probleem omzeilen met een nieuwe trainingsmethode, zogenaamde blood flow restriction (BFR)-training. Hierbij wordt de doorbloeding van de spier tijdelijk én veilig beperkt met een band om het been. Zo krijgen de spieren minder zuurstof en worden ze geprikkeld alsof het om een zware training gaat. Het gevolg: patiënten kunnen met zo’n band trainen met lichte gewichten, waarbij de training bijna net zo effectief is als met zware gewichten. Patiënten kunnen zo hun spieren versterken, zonder dat hun knie te veel belast raakt. De methode wordt intussen standaard toegepast in de revalidatie-aanpak bij patiënten met knieproblemen in het UZ Gent.

Lof van de jury

De jury met onder meer Aurélie Boffé, presentator VRT Laat, en KU Leuven-professor Pieter Bergé had niets dan lof voor de winnaar. “Ewoud Jacobs kwam meteen ter zake in zijn pitch, was geloofwaardig van begin tot einde en bouwde een vlot en gestroomlijnd betoog op.”

Jacobs kwam meteen ter zake in zijn pitch, was geloofwaardig van begin tot einde en bouwde een vlot en gestroomlijnd betoog op.

Jurylid professor Pieter Bergé

Jacobs wint een voucher voor een opleiding aan de Vlerick Business School ter waarde van 5.000 euro, krijgt de Universiteit van Vlaanderen op bezoek om een video in te blikken over het onderzoek, en krijgt van Academia Press de kans om een boek te publiceren.

Uitreiking door Vlaams minister-president Matthias Diependaele

De winnaar kreeg de trofee uit handen van Vlaams minister-president Matthias Diependaele. “Onze welvaart drijft op innovatie, maar nieuwe ideeën zijn niet altijd eenvoudig te vatten voor de Vlaming thuis. Toch is het belangrijk dat iedereen begrijpt waar onderzoek over gaat. Dat onderzoek wordt door ons allemaal gefinancierd en gaat vaak over ideeën die onze toekomst mee bepalen. Wetenschapscommunicatie maakt die brug: ze vertaalt complexe inzichten naar verhalen die iedereen kan volgen en waarderen. Proficiat aan Ewoud Jacobs, die mooi illustreert hoe je wetenschap bevattelijk en relevant maakt, en aan de PhD Cup, die dat belang al tien jaar lang zichtbaar maakt.”

Onderzoek wordt door ons allemaal gefinancierd en gaat vaak over ideeën die onze toekomst mee bepalen. Wetenschapscommunicatie maakt die brug: ze vertaalt complexe inzichten naar verhalen die iedereen kan volgen en waarderen.

Vlaams minister-president Matthias Diependaele

Zilver & brons

Het zilver was voor taalkundige Melissa Schuring (KU Leuven – VUB) die aantoonde dat Vlaamse kinderen minder Engels spreken dan we denken. Het brons ging naar Mattijs Bulcaen, doctor in de farmaceutische wetenschappen, die met genmodificatietechnieken zoekt naar een behandeling voor mucoviscidose. Hij schreef ook de publieksprijs op zijn naam, met liefst 1.400 stemmen.

Tien jaar PhD Cup

Het was een jubileumeditie voor de PhD Cup. In tien jaar tijd groeide de Vlaamse PhD Cup uit tot een vaste waarde in het wetenschapslandschap. De wedstrijd zet sinds 2016 jonge onderzoekers in de kijker die complexe thema’s op een verstaanbare manier weten over te brengen.

“Tien jaar later blijft onze missie even relevant: onderzoekers in Vlaanderen een podium geven en hun werk delen met de samenleving,” zegt Arnaud Zonderman, coördinator van SciMingo. “Ook dit jubileumjaar tonen de finalisten opnieuw wat voor straf onderzoekstalent Vlaanderen in huis heeft.”

Delen:

Uit nieuw onderzoek blijkt dat mensen die na een COVID-vaccinatie hogere koorts krijgen, vaak vergelijkbare darmkenmerken vertonen.

Wereldwijd doemen steeds meer bacteriën op die zich niet langer door antibiotica laten tegenhouden. Om deze gevaarlijke infecties te bestrijden, richten onderzoekers hun pijlen nu op speciale virussen die de ziektekiemen alsnog uitschakelen, zogeheten bacteriofagen. Ondanks dat artsen ze al decennia als therapie kunnen gebruiken, heeft hun toepassing een apart randje: ze moet zichzelf nog steeds bewijzen.

Vrouwen leven langer dan mannen, maar vaak minder lang in goede gezondheid. Rond de menopauze lijkt er iets te kantelen: niet alleen in de hormonen, maar in het hele lichaam. Steeds duidelijker wordt dat de eierstokken hierin een grote rol spelen. Maar hoe precies? In Berlijn onderzoeken wetenschappers een diertje dat hier meer inzicht in geeft: de naakte molrat.

Wie een leven lang gezonde keuzes maakt krijgt toch soms kanker. En wie er alle mogelijke kantjes vanaf loopt soms niet. In zijn boek Waarom we kanker krijgen en wat we eraan kunnen doen legt Philippe Westerlinck, radiotherapeut-oncoloog en wetenschappelijk onderzoeker aan het Universitair Ziekenhuis in Luik, in detail uit hoe dat komt en waarom het vaak de moeite loont om te proberen je risico te beperken.

Voor vrouwen die door vulvakanker een deel van hun clitoris kwijtraken, is nu eindelijk een reconstructie mogelijk waarbij ook de seksuele functie behouden blijft.

De Nobelprijs voor Fysiologie of Geneeskunde 2026 wordt gezamenlijk toegekend aan Karl Deisseroth (Verenigde Staten), Peter Hegemann (Duitsland) en Georg Nagel (Duitsland) voor de ontwikkeling van optogenetica, een methode waarmee kan worden aangetoond hoe zenuwcellen herinneringen, gevoelens en gedragingen in het levende brein vormgeven.

Hoe verschillend is elk lichaam? Open een anatomieboek en je ziet een menselijk lichaam met botten die op een vaste plaats zitten, organen met een vaste vorm en bloedvaten die netjes een uitgetekende route volgen. Maar bestaat er iets als een standaardlichaam? Het antwoord is eenvoudig: nee.

Begrijpen hoe de hersenen herinneringen, gevoelens en gedrag vormen, is al jaren een droom van onderzoekers. Karl Deisseroth, Peter Hegemann en Georg Nagel ontvangen de Nobelprijs voor Geneeskunde 2026 voor hun ontdekkingen die leidden tot optogenetica. Met deze techniek kunnen onderzoekers zenuwcellen in levende hersenen gericht aan- en uitzetten.

Er is geen behandeling voor mazelen. Antivirale middelen hebben geen vat op het mazelenvirus. Daarom is vaccinatie zo cruciaal.

En blijf op de hoogte van de laatste inzichten in wetenschap en technologie.

Nieuwsbrieven