Stel dat het vaccin tegen het coronavirus er is, wie krijgt het dan het eerst?

De kans is groot dat er in de loop van volgend jaar een vaccin tegen het coronavirus ter beschikking komt. Wellicht zullen er in de eerste maanden onvoldoende vaccins zijn om de hele Belgische bevolking onmiddellijk te vaccineren. Daarom is het aangewezen dat bepaalde risico- en prioriteitsgroepen voorrang krijgen op een vaccin.

Welke groepen zijn dat?

De Hoge Gezondheidsraad raadt aan dat alle gezondheidswerkers gevaccineerd worden, omdat een vaccin hun gezondheid en hun beschikbaarheid garandeert in het geval er een nieuwe golf van covid-19 komt. Daarnaast moeten ook alle personen ouder dan 65 jaar op het lijstje staan, net zoals iedereen van 45 tot 65 jaar die aan ziektes lijdt die het risico verhogen om een ernstige vorm van covid-19 te ontwikkelen, zoals obesitas, diabetes, hoge bloeddruk, chronische hart- en vaatziekten, chronische long-, nier- en leverziekten. Verder ook personen met bloedkankers zoals lymfeklierkanker en leukemie tot 5 jaar na de diagnose en personen bij wie tot 5 jaar geleden een vaste kanker in een weefsel werd vastgesteld en/of behandeld, want ook zij lopen meer risico om te overlijden na een infectie.

Sciensano en de Hoge Gezondheidsraad schatten dat ongeveer 4 miljoen Belgen tot die groepen behoren. ‘Mochten er onvoldoende vaccins ter beschikking zijn in deze groepen, dan kunnen binnen elke groep aanvullende prioriteiten worden geformuleerd’, vertelt wetenschappelijk expert Heidi Theeten van de Universiteit Antwerpen. ‘De groepen zijn gedefinieerd, maar de detaillering om de groepen nog verder onder te verdelen is voorlopig nog niet gedaan.’

Er worden ook gegevens over zwangere vrouwen en andere patiënten met een ernstige immuunstoornis/verzwakt immuunsysteem opgevolgd, net zoals de impact van sociaal-economische en etnische achtergrond op covid-19. ‘Tot nu toe zijn er geen duidelijke gegevens dat bijvoorbeeld zwangere vrouwen meer risico lopen na een infectie met het coronavirus’, vertelt Theeten. ‘Maar er zijn onderzoeken lopende om dat uit te vissen en als daaruit zou blijken dat die groepen duidelijk meer risico lopen, dan moet herbekeken worden of ook zij niet moeten worden opgenomen in de prioritaire groepen.’

Wanneer krijgt de rest van de bevolking een vaccin?

‘Daar staat niet direct een tijd op’, zegt Theeten. ‘We zullen moeten kijken naar hoeveel vaccins er beschikbaar zijn en wat er nog overschiet nadat alle prioritaire groepen gevaccineerd zijn. Komen we voor iedereen toe, dan kan het vrij snel gaan. Is er echt een grote krapte, dan kan het wat langer duren. Hoe lang is nog koffiedik kijken.’

Zullen alle Belgen de kans krijgen om gevaccineerd te worden of is dat eigenlijk niet nodig?

‘Alle Belgen vaccineren zal niet nodig zijn, net zoals het voor de groepsimmuniteit niet nodig is dat alle Belgen besmet geraken. Het is wellicht voldoende dat 60 tot 70 procent van de bevolking gevaccineerd is.’

Heeft België al contracten afgesloten met firma’s om vaccins te leveren?

‘Daar zijn al een paar landen mee bezig geweest, maar België is dat zeker nog niet aan het doen. Dat is ook geen gezonde strategie. Het is ook niet zeker dat de firma’s die de contracten hebben afgesloten ook het beste vaccin zullen ontwikkelen. Men is op Europees vlak wel bezig om de verdeling van de vaccins gecoördineerd te laten verlopen.’