Zo bereiken ingeademde giftige stoffen het brein

Zo bereiken ingeademde giftige stoffen het brein

Delen:

Een internationaal team¹ van Chinese en Britse deskundigen trof verschillende fijne deeltjes aan in menselijk hersenvocht dat ze hadden afgenomen bij patiënten met hersenaandoeningen. Ze brachten zo een mogelijk nieuw pad aan het licht dat ingeademde giftige deeltjes vanuit de longen via de bloedbaan afleggen naar de hersenen. De gegevens suggereren ook dat tot acht keer meer fijne deeltjes de hersenen op die manier kunnen bereiken dan wanneer ze dat via de neus doen.

Luchtverontreiniging is een cocktail van toxische componenten. Maar zwevende deeltjes  zijn het meest zorgwekkend wat betreft het veroorzaken van schadelijke gezondheidseffecten. Vooral ultrafijne deeltjes zijn in staat te ontsnappen aan de beschermende systemen van het lichaam, zoals de schildwachtklier en andere biologische barrières.

Cognitieve problemen

Het team ontdekte dat ingeademde deeltjes de bloedbaan kunnen binnendringen nadat ze de lucht-bloedbarrière zijn gepasseerd en zo uiteindelijk de hersenen kunnen bereiken. Dat  leidt tot beschadiging van de hersen-bloedbarrière en de omringende weefsels. Eenmaal in de hersenen, bleken de deeltjes ook moeilijk te verwijderen en werden ze langer vastgehouden dan in andere organen.

Volgens prof. Iseult Lynch van de Universiteit van Birmingham zijn er nog een aantal hiaten in onze kennis over de schadelijke effecten op het centrale zenuwstelsel van fijne deeltjes in de lucht. Recente gegevens hebben een sterk verband aangetoond tussen hoge niveaus van luchtverontreiniging en neuroinflammatie, alzheimer-achtige veranderingen en cognitieve problemen bij ouderen en kinderen. De bevindingen van het team leveren nieuw bewijs voor de risico's van deeltjesverontreiniging voor het centrale zenuwstelsel.

Noten

  1. Qi et al. (University of Birmingham) in PNAS

Delen:

Uit nieuw onderzoek blijkt dat mensen die na een COVID-vaccinatie hogere koorts krijgen, vaak vergelijkbare darmkenmerken vertonen.

Wereldwijd doemen steeds meer bacteriën op die zich niet langer door antibiotica laten tegenhouden. Om deze gevaarlijke infecties te bestrijden, richten onderzoekers hun pijlen nu op speciale virussen die de ziektekiemen alsnog uitschakelen, zogeheten bacteriofagen. Ondanks dat artsen ze al decennia als therapie kunnen gebruiken, heeft hun toepassing een apart randje: ze moet zichzelf nog steeds bewijzen.

Vrouwen leven langer dan mannen, maar vaak minder lang in goede gezondheid. Rond de menopauze lijkt er iets te kantelen: niet alleen in de hormonen, maar in het hele lichaam. Steeds duidelijker wordt dat de eierstokken hierin een grote rol spelen. Maar hoe precies? In Berlijn onderzoeken wetenschappers een diertje dat hier meer inzicht in geeft: de naakte molrat.

Wie een leven lang gezonde keuzes maakt krijgt toch soms kanker. En wie er alle mogelijke kantjes vanaf loopt soms niet. In zijn boek Waarom we kanker krijgen en wat we eraan kunnen doen legt Philippe Westerlinck, radiotherapeut-oncoloog en wetenschappelijk onderzoeker aan het Universitair Ziekenhuis in Luik, in detail uit hoe dat komt en waarom het vaak de moeite loont om te proberen je risico te beperken.

Voor vrouwen die door vulvakanker een deel van hun clitoris kwijtraken, is nu eindelijk een reconstructie mogelijk waarbij ook de seksuele functie behouden blijft.

De Nobelprijs voor Fysiologie of Geneeskunde 2026 wordt gezamenlijk toegekend aan Karl Deisseroth (Verenigde Staten), Peter Hegemann (Duitsland) en Georg Nagel (Duitsland) voor de ontwikkeling van optogenetica, een methode waarmee kan worden aangetoond hoe zenuwcellen herinneringen, gevoelens en gedragingen in het levende brein vormgeven.

Hoe verschillend is elk lichaam? Open een anatomieboek en je ziet een menselijk lichaam met botten die op een vaste plaats zitten, organen met een vaste vorm en bloedvaten die netjes een uitgetekende route volgen. Maar bestaat er iets als een standaardlichaam? Het antwoord is eenvoudig: nee.

Begrijpen hoe de hersenen herinneringen, gevoelens en gedrag vormen, is al jaren een droom van onderzoekers. Karl Deisseroth, Peter Hegemann en Georg Nagel ontvangen de Nobelprijs voor Geneeskunde 2026 voor hun ontdekkingen die leidden tot optogenetica. Met deze techniek kunnen onderzoekers zenuwcellen in levende hersenen gericht aan- en uitzetten.

Er is geen behandeling voor mazelen. Antivirale middelen hebben geen vat op het mazelenvirus. Daarom is vaccinatie zo cruciaal.

En blijf op de hoogte van de laatste inzichten in wetenschap en technologie.

Nieuwsbrieven