Versmeltend trio

Versmeltend trio

Delen:

Openingsbeeld © ESA/Hubble & NASA/J. Dalcanton (Dark Energy Survey)/DOE/FNAL/NOIRLab/NSF/AURA/L. Shatz

Het heelal bestaat voor het overgrote deel uit lege ruimte. Neem ons eigen Melkwegstelsel: dat heeft een diameter van ongeveer 120.000 lichtjaar, maar de huidige afstand tot het Andromedastelsel (de dichtstbijzijnde grote buur van onze Melkweg) bedraagt 2,5 miljoen lichtjaar – ongeveer twintig keer zo ver!

Toch kunnen afzonderlijke sterrenstelsels elkaar af en toe op kleine afstand passeren, of zelfs met elkaar in botsing komen. Door de onderlinge zwaartekrachtwerking raken ze daarbij sterk vervormd. Dat is bijvoorbeeld het geval bij de stelsels NGC 7733 (rechtsonder op de foto) en NGC 7734 (linksboven), die zich op zo’n 500 miljoen lichtjaar afstand bevinden in het zuidelijke sterrenbeeld Toekan.

Het duo staat ook bekend als Arp-Madore 2339-661, en is opgenomen in de atlas van merkwaardige sterrenstelsels aan de zuidelijke hemel die de Amerikaanse astronomen Halton Arp en Barry Madore in de jaren 1980 publiceerden. Die atlas bevat maar liefst 5.846 van dit soort ‘misvormde’ stelsels.

Op de gedetailleerde foto, gemaakt met de Hubble Space Telescope, is te zien dat er niet twee, maar drie sterrenstelsels in het spel zijn. Het derde, kleine spiraalstelseltje bevindt zich rechtsboven de kern van NGC 7733, precies achter de bovenste spiraalarm van het grote stelsel.

Dat de spiraalarmen van het grote stelsel zo opvallend blauw gekleurd zijn, is trouwens ook het gevolg van de interactie tussen NGC 7733 en NGC 7734: de onderlinge getijdenwerking veroorzaakt verdichtingen in het interstellaire gas, waaruit veel nieuwe, hete (en dus blauwe) sterren geboren worden.

In de toekomst zullen de drie stelsels vermoedelijk versmelten tot één groot, elliptisch sterrenstelsel. Dat lot wacht overigens ook ons eigen Melkwegstelsel en het Andromedastelsel: hun afstand neemt af met ongeveer 100 kilometer per seconde, en over ongeveer 5 miljard jaar komen ze met elkaar in botsing.

Openingsbeeld © ESA/Hubble & NASA/J. Dalcanton (Dark Energy Survey)/DOE/FNAL/NOIRLab/NSF/AURA/L. Shatz

Delen:

Heelal en ruimtevaart

Hoe meet je de zwaartekracht op een rots waar je nog geen halve gram weegt?

De Mars Moons eXploration (MMX)-missie zal een rover neerzetten op Phobos en ongeveer tien gram bodemmateriaal van het maantje naar de aarde terugbrengen. Met deze primeur hopen wetenschappers een van de grootste raadsels rond Mars op te lossen.

Heelal en ruimtevaart

Petfles wordt koekje

Gemodificeerde gisten kunnen plastic en landbouwafval afbreken en omzetten in ingrediënten om koekjes te maken.

Een verkeerd geïdentificeerd sterrenbeeld zou de tijdlijn voor de creatie van Vincent van Goghs iconische schilderij kunnen herzien.

Ongrijpbare ruimtevaartuigen die satellieten achtervolgen, zouden een ruimteoorlog kunnen ontketenen – of juist helpen de vrede in de ruimte te bewaren.

Dit is een artikel van: Scientific American

Loodzware zwarte gaten blazen spookdeeltjes als een hete adem uit over het universum. IceCube gebruikt die onzichtbare reizigers om informatie te ontfutselen uit de meest extreme omgevingen van ons heelal, die met licht ondoordringbaar blijven.

Hoe vang je een deeltje uit het universum dat vrijwel overal moeiteloos doorheen raast? Het antwoord ligt op een van de meest gure plekken op aarde: de poolkappen. Gewapend met radioantennes trok ik naar de Groenlandse ijskap om onze nieuwste ijstelescoop scherp te stellen.

Dit is een artikel van: Vlaamse PhD Cup

In het heelal speelt een sterrenorkest van ontelbare muzikanten kriskras door elkaar. Alleen kon nog niemand dit concert vastleggen. Als dat lukt, komen we meer te weten over waar sterren in het universum vandaan komen.

Dit is een artikel van: Vlaamse PhD Cup

De kleurrijke nevel in het midden van deze bijzondere fotocompositie is zo’n tienduizend jaar geleden ontstaan, toen een stervende ster zijn buitenste gaslagen de ruimte in blies.

En blijf op de hoogte van de laatste inzichten in wetenschap en technologie.

Nieuwsbrieven