Kunnen probiotica darmkanker veroorzaken?

Kunnen probiotica darmkanker veroorzaken?

Delen:

Een internationale onderzoeksgroep ¹ging na of bepaalde bacteriën die als probiotica verkocht worden, een rol kunnen spelen in het ontstaan van darmkanker. Een probioticum is een voedingsmiddel of -supplement met levende bacteriën dat de gezondheid van de gastheer eventueel bevordert. Het zou dit doen door het evenwicht aan darmbacteriën te verbeteren.

Dat bepaalde bacteriële stammen een rol kunnen spelen in het ontstaan van kanker is al lang bekend. Zo weten we dat de salmonellabacterie een rol kan spelen in het ontwikkelen van blaaskanker en dat een maagzweerbacterie betrokken is bij maagkanker. Zouden toegevoegde zogenaamd ‘goede bacteriën’ (probiotica) ook darmkanker kunnen bevorderen?

Om een antwoord te vinden op de onderzoeksvraag brachten de onderzoekers gekweekte menselijke mini-ingewanden in contact met een bepaalde stam van de Escherichia coli (E. coli) bacterie. Deze is één van de meest voorkomende bacteriën in de dikke darm van zoogdieren, ook van de mens, en speelt een rol bij de vertering.

De onderzoekers ontdekten dat een specifieke stam, de E. coli Nissle 1917, een kankerverwekkende stof aanmaakt, colibactine. Hierdoor ontstaan wijzigingen in het erfelijk materiaal van de darmcellen. Die zijn vergelijkbaar met de wijzigingen die aanwezig zijn bij zes tot vijftien procent van de mensen met darmkanker.

Het is de eerste maal dat ze zo’n verband tussen deze bacterie en darmkanker aantonen. Blijkbaar wordt deze stam van E. coli, de ‘Nissle 1917’, op het internet verkocht als probioticum om diarree te verminderen bij kinderen.

De onderzoekers besluiten dat het uitroeien van deze stam in de toekomst mogelijk het risico op darmkanker kan verminderen. Tegelijkertijd waarschuwen ze dat bestaande probiotica kritisch onderzocht moeten worden op langetermijneffecten alvorens ze op de markt te brengen. Dit gebeurt nu niet.

Hoe moeten we dit nieuws interpreteren?

De onderzoekers voerden deze studie uit in een laboratorium op menselijk cellen. Het toont dus niet rechtstreeks aan dat bepaalde bacteriën een rol spelen in het ontstaan van darmkanker. Deze studie toont evenmin aan dat bepaalde darmbacteriën tien procent van alle darmkankers veroorzaken.

Ondanks deze beperkingen ondertekenden meer dan 50 internationale vakspecialisten deze studie en verschenen de resultaten in één van de meest befaamde wetenschappelijke tijdschriften, Nature. Er zijn zeer strenge eisen om in dat tijdschrift te mogen publiceren.

Deze studie laat niet toe te stellen dat bepaalde probiotica kankerverwekkend zijn, maar wel dat er meer onderzoek moet komen naar de langetermijneffecten op de gezondheid van dergelijke voedingssupplementen. De meeste studies met probiotica zijn kortlopend en proberen positieve effecten op kort termijn aan te tonen, zoals het herstellen van diarree of het verminderen van darmklachten.

In het verleden kon onderzoek geen effecten van probiotica op de darmflora van gezonde volwassenen aantonen². Ze plaatsten ook vraagtekens bij de veiligheid van probiotica bij bepaalde groepen mensen. ³

Het wetenschappelijk onderzoek naar voor- en nadelen van probiotica heeft nog een lange weg te gaan, dit staat in contrast met de commercialisatie die al op volle toeren draait.

Conclusie

Een nieuwe laboratoriumstudie toont aan dat een bepaalde bacterie die ook in de darm voorkomt (E. coli Nissle 1917) een kankerverwekkende stof produceert, die misschien darmkanker kan veroorzaken. Dit is nog niet zeker, maar diezelfde bacterie wordt wel als probioticum verkocht om de darm gezond te houden. Er is op zijn minst meer onderzoek nodig over de langetermijneffecten van probiotica op de gezondheid. Dat gebeurt nu niet.

Noten

  1. Pleguezuelos-Manzano C, Puschhof J, Huber AR, et al. Mutational signature in colorectal cancer caused by genotoxic pks(+) E. coli. Nature. 2020 Feb 27.

  2. http://www.nhs.uk/news/2016/05May/Pages/No-evidence-probiotics-are-beneficial-for-healthy-adults.aspx

  3. Cohen PA. Probiotic Safety-No Guarantees. JAMA Intern Med. 2018 Dec 1;178(12):1577-1578.

Delen:

Dit is een artikel van:

Gezondheid en Wetenschap

We weten al lang dat anatomisch moderne mensen en Neanderthalers zich onderling hebben voortgeplant, maar wetenschappers zijn nog altijd aan het uitzoeken hoe die erfenis onze genetica beïnvloedt.

Minder dan de helft van de embryo’s die bij ivf worden teruggeplaatst, leidt tot een zwangerschap. Artsen kiezen ze nog altijd vooral op basis van hoe ze eruitzien. Toch stuurt elk embryo piepkleine pakketjes vol moleculaire boodschappen uit. Wij leerden die boodschappen lezen uit één druppel vocht die normaal in de vuilnisbak belandt, en ontdekten dat ze helpen voorspellen welk embryo de meeste kans heeft om in te nestelen.

Muizen die eerder met een spoelworm werden geïnfecteerd, reageren minder heftig op een gevaarlijk griepvirus. Wat kunnen we daaruit leren?

Van een eenvoudig prikje tot een heuse operatie: doneren kan op meer manieren dan je denkt. Maar wat kan je eigenlijk allemaal afstaan, en hoe gaat dat in zijn werk?

Een doktersafspraak inplannen, je medisch dossier inkijken, of die onverklaarbare hoestsymptomen eens opzoeken: we beheren onze eigen gezondheidszorg steeds meer online. Toch als je daar de middelen, digitale en taalvaardigheden toe hebt. Want wat als die digitalisering net een muur vormt tussen jou en je hulpverlener?

De boevengildes zitten nooit stil, maar de mensen die jacht op hen maken gelukkig ook niet. De forensische wetenschap maakt overuren en komt onder meer met celisolerende lasers, eiwitidentificatie en de bestudering van genen die pas na de dood actief worden. Zo komen verkrachters en moordenaars steeds vaker van een koude kermis thuis.

In een bloedstaal zitten miljoenen cellen, elk met hun eigen kenmerken en functie. Door met behulp van licht al die cellen één voor één te analyseren, kunnen we patronen ontdekken die artsen helpen om ziektes sneller en beter te herkennen.

Ben jij altijd rond dezelfde periode verkouden, of heb je vooral last van je neus na het maaien van je gazon? Christine Breynaert, allergoloog aan KU Leuven, legt uit hoe je het verschil kan herkennen tussen een verkoudheid en een allergie.

Dit is een artikel van: Universiteit van Vlaanderen

Sinds 12 augustus is de samenstelling van je beker afhaalkoffie veranderd. Sinds die dag trad namelijk een Europees verbod op pfas in voedselverpakkingen in werking voor afhaalbakjes, koffiebekers en andere materialen die met voedsel in contact komen.

En blijf op de hoogte van de laatste inzichten in wetenschap en technologie.

Nieuwsbrieven