EOS wetenschap
PodcastNatuur & milieu

Lynn Margulis: niet vechten, maar samenwerken was cruciaal voor evolutie

Delen:

‘Lynn Margulis is een heldin van vele biologen’, begint Maarten Larmuseau. ‘Onder andere haar boek Symbiotic Planet: A New Look at Evolution (1998) heeft mij geïnspireerd om biologie te gaan studeren. Het gaat verder dan die endosymbiontentheorie alleen. Lynn Margulis was een onafhankelijke, begaafde en eigenwijze biologe. Ze durfde moedig tegen de wind in te beuken om haar gelijk aan te tonen. Ze dacht echt multidisciplinair, dat was toen nog geen modewoord, en ze deed haar best om niet alleen collega-wetenschappers maar ook het brede publiek te bereiken. Ze maakte video's, gaf veel publieke lezingen, maakte kinderboeken en spande zich in om aan iedereen uit te leggen wat evolutie is. Die talenten en overtuigingen inspireren mij nu nog als wetenschapper.’

Lynn Margulis kwam in 1967 met de revolutionaire stelling dat eenvoudige bacteriën in sommige vroege cellen werden opgenomen om de organellen te produceren waarmee planten fotosynthese en dieren zuurstof kunnen consumeren: de chloroplasten bij planten en de mitochondriën bij dieren. Dit proces van endosymbiose veranderde de aarde door dieren te voorzien van planten om te eten en extra zuurstof om te ademen. Dat betekende volgens Margulis dat niet competitie (survival of the fittest), maar samenwerking of symbiose het pad naar hogere evolutie opende. Die stelling was zo tegendraads dat Margulis moest opkomen voor haar radicale ideeën en vaak werd geweigerd in vakbladen. Haar belangrijkste inzichten zijn intussen correct gebleken, en hebben onze kijk op evolutie gigantisch veranderd.

Over de spreker

Maarten Larmuseau is genetisch genealoog aan de KU Leuven en UAntwerpen.

Internationale Dag van Vrouwen en Meisjes in de Wetenschap

Op 11 februari is het de Internationale Dag van Vrouwen en Meisjes in de Wetenschap. In onze podcast "Wetenschapsheldinnen" gaan we op zoek naar onderzoeksters die een grote impact hebben gehad op de wetenschappelijke wereld of de persoonlijke carrière van actieve wetenschappers.

Delen:

Natuur & milieu

Dat geldt ook voor grote honden. Het snellere verouderingsproces valt af te lezen in hun epigenetisch profiel. De reden achter dit snellere verouderingsproces is minder duidelijk.

Sorteren en recyclen tussen de operaties door: ziekenhuizen zetten steeds meer in op verduurzaming. Geen sinecure in een sector waar elke seconde telt. Als er mensenlevens op het spel staan, is de planeet even niet van tel.

Uit een analyse van recent gedigitaliseerde historische weergegevens – die tot voor kort alleen beschikbaar waren als handgeschreven archiefstukken – blijkt dat het hele Congobekken consistent opwarmt sinds de jaren zestig.

In onze strijd tegen klimaatverandering moeten we niet alleen minder CO₂ uitstoten, maar ook actief CO₂ uit de lucht halen. Bomen doen dat, maar ook bepaalde stenen kunnen CO₂ uit de lucht halen en in de bodem vangen.

Dat vraagt Anne-Sophie (40) zich af. Professor biomedische wetenschappen Luc Bouwens (VUB) zoekt het uit.

De oorsprong van België – en van Noordwest-Europa – is een mysterieus continentje dat ‘Avalonië’ heet. Het begint een half miljard jaar geleden vanaf de zuidpool aan een onwaarschijnlijke odyssee.

Een kaart die laat zien op welke plekken ter wereld potentieel fossielen te vinden zijn, het klinkt als de ultieme droom voor paleontologen. Maar financiering en toegankelijkheid beperken de zoektocht naar nieuwe puzzelstukjes van de geschiedenis van het leven.

Gedragsbioloog Jonas Torfs voert aan de afdeling bio-ingenieurswetenschappen van de UAntwerpen onderzoek naar het vaginale en darmmicrobioom van bonobo’s.

Nachtvlinders hebben niet bepaald het positieve imago van hun flamboyante vrienden die overdag vliegen. Onterecht. Hoog tijd om de mot van zijn mottige imago te verlossen.

Meer over Natuur & milieu

Schrijf je in op onze nieuwsbrief

En blijf op de hoogte van de laatste inzichten in wetenschap en technologie.

Nieuwsbrieven