Wat is de invloed van klimaatverandering op El Niño?

Wat is de invloed van klimaatverandering op El Niño?

Delen:

El Niño is een natuurlijk klimaatverschijnsel waarbij het zeewater in een groot gebied van de tropische Stille Oceaan warmer wordt dan gemiddeld. Die temperatuurstijging beïnvloedt de gebruikelijke lucht- en zeestromen, waardoor weerpatronen wereldwijd veranderen. Het gevolg is dat sommige regio's te maken krijgen met uitzonderlijk veel neerslag, terwijl op andere plaatsen langdurige droogte kan optreden.

El Niño dankt zijn naam aan Zuid-Amerikaanse vissers, die merkten dat het zeewater rond Kerstmis in sommige jaren warmer werd. Daarom noemden zij het verschijnsel ‘de kleine jongen’, dat verwijst naar het kindje Jezus.

De vraag die wetenschappers vandaag stellen, is hoe de opwarming van de aarde dit fenomeen beïnvloedt. We legden deze kwestie voor aan David Dehenauw, weerman en meteoroloog verbonden aan het KMI.

Stevige bui op komst

‘Het ECMWF (Europees Centrum voor Weersverwachtingen op Middellange Termijn, red.) voorspelt voor dit najaar een opwarming van het zeewater in het El Niñogebied van 2 tot 4 graden’, vertelt Dehenauw. ‘Men spreekt van een sterke of zelfs super-El Niño wanneer die opwarming minstens 2 graden bedraagt.’

Als de zeewatertemperaturen verder stijgen, zou dat ook bij ons kunnen bijdragen aan meer extremen

Wetenschappers maken zich zorgen over de invloed van de klimaatverandering op de intensiteit van El Niño. Door de uitstoot van broeikasgassen is de gemiddelde temperatuur op aarde sinds het pre-industriële tijdperk al met ongeveer 1,3 graden Celsius gestegen. Die opwarming kan de effecten van El Niño volgens hen versterken. ‘Klimaatverandering zorgt niet noodzakelijk voor méér El Niño's, maar wel voor een grotere kans op sterke en extreme El Niño-gebeurtenissen’, verduidelijkt Dehenauw.

Over de vraag of de klimaatverandering de dynamiek van El Niño fundamenteel verandert, zijn wetenschappers het nog niet volledig eens.

Het Koninklijk Nederlands Meteorologisch Instituut (KNMI) wijst erop dat verschillende processen elkaar deels compenseren. Hogere oceaantemperaturen zorgen enerzijds voor meer wolkenvorming, die de zonkracht dempt en de temperaturen van El Niño kan afremmen. Anderzijds verzwakken de passaatwinden, wat de zeewatertemperatuur beïnvloedt. Sommige klimaatmodellen tonen volgens hen wel aan dat de pieken van El Niño-gebeurtenissen ongeveer 20 procent krachtiger kunnen worden.

De dynamiek van warmere lucht

‘Dat klimaatverandering de kans op zware El Niño’s vergroot, heeft te maken met een eenvoudig natuurkundig principe: warmere lucht kan meer vocht bevatten’, zegt Dehenauw.

Daardoor duurt het langer voor een bui ontstaat, maar wanneer het uiteindelijk regent, valt er dan ook vaak veel meer neerslag. ‘Tijdens El Niño ontstaan veel buien boven de kusten van Peru, Chili en Ecuador. Die kunnen door de klimaatverandering dus nog heviger worden’, legt Dehenauw uit.

Sommige wetenschappers noemen El Niño een voorproefje op de toekomst: een glimp van het soort extreem weer dat binnen enkele jaren ook zonder El Niño vaker zou kunnen voorkomen. Volgens Dehenauw ligt dat toch genuanceerder. ‘El Niño is een tijdelijke verstoring van de natuurlijke processen in de Stille Oceaan. De effecten ervan verschillen van die van de algemene opwarming van de aarde.’

Wat dat concreet voor Europa betekent, blijft onzeker.’ Als de zeewatertemperaturen verder stijgen, zou dat ook bij ons kunnen bijdragen aan meer extremen. Maar dat blijft voorlopig speculatief. Ik kan niet met zekerheid zeggen of we daar effectief mee te maken zullen krijgen. Europa ligt ver van het El Niñogebied.’

Delen:

Zowel de nachten als de dagen werden de voorbije vijf jaar flink warmer.

Vogels die lange afstanden afleggen langs de breedtegraden en zich daarbij oriënteren op de zon, wijken af van hun ideale koers. Dat komt omdat hun interne klok niet meer precies overeenkomt met de stand van de zon, een beetje zoals een jetlag bij mensen.

Rood is niet de enige kleur van bloed. Bij dieren vind je deze levensvloeistof in allerlei tinten.

Dit is een artikel van: Knowable Magazine

Onderzoek met hersenscanners toont aan dat het brein van honden anders reageert op verschillende gelaatsuitdrukkingen bij mensen.

Als kind vroeg Jorg Massen zich al af of vogels ook voor hun plezier vliegen. Intussen is hij gedragsbioloog aan de Universiteit Utrecht en ging hij op zoek naar een antwoord.

Een virusuitbraak in een apenopvangcentrum bood een unieke kans om te onderzoeken hoe een epidemie het gedrag beïnvloedt. Makaken uit kolonies waar de ziekte slachtoffers had gemaakt, bleken achteraf duidelijk terughoudender om besmet voedsel te eten.

De herfst is het seizoen waarin de natuur haar kleurrijkste tapijt uitrolt. Voor veel tuiniers is dat vooral een uitnodiging om de bladblazer boven te halen. Zonde, want in die rommelige laag bladeren krioelt het van het fascinerende leven.

Onlangs versoepelde de Europese wetgeving rond gentech bij planten. Plantenfysioloog Dominique Van Der Straeten ziet mogelijkheden voor de toekomst, maar ook wetenschappelijke inconsequenties in de nieuwe regels.

Verbleekte koralen kunnen herstellen door contact met stukjes gezonde koralen.

En blijf op de hoogte van de laatste inzichten in wetenschap en technologie.

Nieuwsbrieven