Gezondheid

Immuunsysteem verhoogt risico op hersenaandoening door zika

Niet alle baby’s van moeders met zika lijden aan de hersenaandoening microcefalie. Immuuncellen van de moeder bepalen deels het risico. 

Zwangere vrouwen die besmet worden met het zikavirus, lopen het risico het virus over te dragen op hun ongeboren baby. Dat kan leiden tot een miskraam of microcefalie: een ontwikkelingsstoornis waarbij het hoofd te klein is en het kind zich zowel op cognitief als motorisch vlak langzamer ontwikkelt. Ongeveer 5 procent van de baby’s die de zwangerschap overleven, lijdt aan microcefalie. 

Sterke antistof helpt virus

‘Het is onbekend waarom sommige met zika besmette vrouwen een gezonde baby ter wereld brengen, terwijl bij anderen het kindje microcefalie heeft’, zegt Davide Robbiane, immunoloog aan de Rockefeller University. Op zoek naar antwoorden vergeleken Robbiane en zijn collega’s bloedstalen van moeders die voor of tijdens de zwangerschap zika opliepen. Ze analyseerden meer bepaald antistoffen tegen het zikavirus. 

Verrassend genoeg waren de antistoffen van moeders met een baby die aan microcefalie leed, net effectiever in het neutraliseren van het virus dan de antistoffen van moeders met een gezond kind. Uit labotesten bleek dat sterkere antistoffen er tegelijkertijd voor zorgden dat het virus gemakkelijker binnendrong in menselijke cellen.  

Vaccin

Om er zeker van te zijn dat de antilichamen een rol speelden bij de ontwikkeling van microcefalie, testten de onderzoekers hun hypothese vervolgens op makaken. Ze namen bloedstalen bij zwangere apen die besmet waren met zika. Daaruit bleek dat bij makaken met ‘sterkere’ antilichamen het risico op een baby met hersenschade groter was, net zoals bij mensen. 

"Het lijkt erop dat bepaalde antilichamen de kans op microcefalie net verhogen in plaats van het lichaam tegen zika te beschermen"

Robbiane besluit: ‘Het lijkt erop dat bepaalde antilichamen de kans op microcefalie net verhogen in plaats van het lichaam tegen zika te beschermen. De volgende stap is uitzoeken om welke antistoffen het precies gaat en hoe ze de foetus schaden. Dat is belangrijk voor de ontwikkeling van een vaccin. Dat mag immers alleen de beschermende antistoffen stimuleren, niet de schadelijke.’


Gerelateerde artikels

Power to the patient: hoe kankervaccins ons immuunsysteem bewapenen
Dit is een artikel van: VIB
Eos Bibliotheek

Power to the patient: hoe kankervaccins ons immuunsysteem bewapenen

Wat als we het lichaam van een kankerpatiënt zouden kunnen versterken om zelf kankercellen te bestrijden en de bijkomende schade veroorzaakt door chemo- en radiotherapie te vermijden? Het jonge, zich snel ontwikkelende onderzoeksgebied van immuno-oncologie biedt verschillende veelbelovende routes om dat te realiseren. VIB onderzoekers Prof. Damya Laoui (VUB) en Dr. Lien Van Hoecke (UGent) onderzoeken de kracht van zogenaamde 'kankervaccins' om het immuunsysteem van kankerpatiënten te versterken en hen te helpen hun ziekte te bestrijden.

 De tumor micro-omgeving begrijpen en beïnvloeden
Dit is een artikel van: VIB
Eos Bibliotheek

De tumor micro-omgeving begrijpen en beïnvloeden

Kankeronderzoek beperkte zich lange tijd tot het onderzoeken van de genetische eigenschappen van kankercellen. Maar in de afgelopen decennia werd het geleidelijk aan duidelijk dat de sleutel tot effectievere kankertherapieën zou kunnen liggen in de complexe structuren die deze kankercellen omringen. VIB-wetenschappers hebben jarenlang de micro-omgeving van tumoren onderzocht en daaruit meerdere strategieën ontdekt om tumoren te bestrijden, zoals ze uithongeren, hun suikervoorraad "stelen", en hun vernietiging stimuleren met behulp van immuuntherapie.