Natuurwetenschappen
‘Verloren’ vingerafdruk van de meteoriet die de dino’s doodde
De meteorietimpact bij Chicxulub in Mexico maakte 66 miljoen jaar geleden een einde aan de dinosauriërs. Toch zijn de typische bewijzen daarvan niet overal gelijk verspreid. Zo is er een grote blinde vlek in oostelijk Azië. Wetenschappers hebben nu de vingerafdruk gevonden van een ongewoon element meegebracht uit de ruimte.
Waarom bevroor Antarctica?
De enorme Oost-Antarctische ijskap is de grootste en oudste ijsmassa op aarde. Al decennialang geldt een daling van de hoeveelheid koolstofdioxide (CO₂) in de atmosfeer als dé verklaring voor het ontstaan van de enorme ijskap, zo'n 34 miljoen jaar geleden. Maar een nieuwe studie geeft aan dat die verklaring onvolledig is.
Japan schoof een halve centimeter op kort na de aardbeving van 2011 - door een tot nu toe onbekende golf
De aardbeving die Fukushima deed beven, geeft een nieuw geheim prijs.
Planeet België – België als dinoland (afl. 4/5)
125 miljoen jaar geleden draven kuddes iguanodons door onze streken, ook rond een met water gevulde verzakking in Bernissart (Henegouwen). Vele tientallen dorstige viertonners zullen erin verzeild raken en stikken. Hun verdrinkingsdood wordt ons paleontologische geluk: hun resten fossiliseren perfect en schuiven door de onstabiele ondergrond tot in de dieperliggende steenkoollagen van het carboon.
Softwareprogramma R wint grote Belgische statistiekprijs
De Rousseeuw Prize for Statistics bekroont The R Project, een open source statistiekprogramma waar een internationaal team van vrijwilligers sinds de jaren 1990 aan bouwt. Eos interviewde een van de trekkers van het eerste uur: de Oostenrijkse technisch wiskundige Kurt Hornik.
Van torens tot Taylor: dit schuilt er achter de knop ‘sin’ op je rekenmachine
Met de sinus kunnen tal van praktische problemen worden opgelost. Wat ooit begon als een handig hulpmiddel leeft vandaag voort als algoritme.
De gesmolten buitenkern van de aarde gedraagt zich chaotisch en onvoorspelbaar
De gesmolten buitenkern van de aarde, die zich meer dan 2.000 kilometer onder onze voeten bevindt, stroomde tien jaar lang in een andere richting. Wetenschappers proberen dat mysterie te ontrafelen.
Bacteriën verraden zichzelf door hun trillingen
Bacteriën maken unieke ‘geluiden’ en die kunnen gebruikt worden om ze te herkennen.
Sterker en sneller uithardend cement dankzij oesters
Een succesformule uit de natuur: door goed naar de chemische reactie van oesters te kijken, konden wetenschappers cement maken dat sterker is en sneller uithardt.
Fjord-tsunami’s: slecht gekend en levensgevaarlijk
Onderzoekers brachten een tsunami uit 2025 in Alaska grondig in kaart, en vonden dat zulke vloedgolven veel vroeger voorspeld kunnen worden.
Modellen geven de werkelijkheid niet weer, maar dat maakt ze juist nuttig
Net zoals landkaarten, zijn ook wetenschappelijke modellen niet bedoeld om de werkelijkheid helemaal weer te geven. Ze laten er doelbewust aspecten van weg.
Planeet België – België als tropisch moerasbos (afl. 3/5)
Deze derde podcastaflevering is een ode aan de mijnwerkers, die honderden meters onder de grond, in de hitte en het stof, gigantische risico’s namen voor de industriële vooruitgang.
Van één cel naar een volledig organisme: hoe werkt dat?
Het is bijna niet te bevatten: ons lichaam bestaat uit ongeveer 10³⁴ cellen, terwijl ieder van ons begint als één enkele cel. Hoe kan die ene cel uitgroeien tot een volledig organisme met een brein, hart, maag en vele andere organen, allemaal perfect op elkaar afgestemd?
Massa van het W-boson nu wel juist gemeten
Na extreem nauwkeurige metingen via botsingen in de Large Hadron Collidor in het CERN, werd de massa van W-boson, een elementair deeltje waarvan het bestaan bevestigd is in 1983, eindelijk correct gemeten. Nu voldoet de massa wél aan de verwachtingen van het standaardmodel van de deeltjesfysica.
Truc om de tijd te ‘vertragen’
Enkele Oostenrijkse natuurkundigen hebben voor het eerst een bizar fenomeen uit de speciale relativiteit kunnen waarnemen.
De geschiedenis van getallen is een elegante illustratie van hoe wiskunde groeit
De oudste vormen van tellen dateren van meer dan 50.000 jaar geleden en gebeurden met de vingers. Al snel bleken die onvoldoende en creëerden we stapje voor stapje complexere telsystemen.
Antimaterie verlaat voor het eerst fabriek en maakt ritje in een vrachtwagen
Er is nog eens nieuws uit CERN. Niet over de ontdekking van nieuwe deeltjes, maar over het transport ervan. 92 antiprotonen hebben in een vrachtwagen een ritje gemaakt over de site van het onderzoekscentrum.
