Geschiedenis

Decennialang werd gedacht dat de Statenvertaling van de Bijbel uit 1637 het Nederlands heeft gestandaardiseerd. Uit eerder onderzoek is al gebleken dat dat niet waar is. Nieuw onderzoek wijst op de belangrijke rol van kranten.

In 250 jaar tijd hebben de Verenigde Staten 46 presidenten versleten. Voordat deze uitverkorenen de politiek ingingen, waren zij pindaboer, winkelbediende of herenmodespecialist. Maar een aantal zaken bleef hetzelfde: de Amerikaanse president is man, ambitieus en heeft heel wat over om die ambities waar te maken.

DNA uit eeuwenoude Toscaanse druivenpitten onthult hoe de Romeinen hun wijnproductie organiseerden. Hun uitgestrekte handelsnetwerk legde mee de basis voor de wijnen die we vandaag drinken.

Insecten worden wereldwijd door zo’n twee miljard mensen gegeten en toch blijven veel westerlingen terughoudend tegenover insecten op het menu. Nieuw archeologisch en genetisch onderzoek laat zien dat dit geen nieuw fenomeen is: ook vroeger aten we hier nauwelijks insecten.

Voor de kust van Hawaii lijkt zowaar een geplaveide weg te liggen. Een bijzondere natuurlijke creatie, een gevolg van onderzeese vulkanische activiteit.

Neanderthalers gebruikten bijna 60.000 jaar geleden al stenen werktuigen om tanden te behandelen.

De Scladina-grot in de Naamse gemeente Andenne is beroemd voor haar neanderthalerkind. Maar voor paleogenetici is de plek ook een schatkamer voor sporenonderzoek naar ander prehistorisch leven.

Aten mannen vroeger al meer vlees dan vrouwen? Een grootschalige studie stelt van wel, maar het verschil zit wellicht eerder in andere voeding zoals melk en kaas.

Evenwijdige lijnen, rechte hoeken en zelfs ruiten: 60.000 jaar oude geometrische tekeningen doen vermoeden dat mensen toen al abstract konden denken.

Op een mozaïek tussen de resten van een Romeinse villa in Engeland staan enkele beroemde scènes uit de Trojaanse Oorlog afgebeeld. Maar niet zoals Homerus ze heeft beschreven in zijn Ilias. 

De meeste mensen dragen nog een stukje neanderthaler-DNA met zich mee. Dat komt doordat de moderne mens zich soms ook voortplantte met neanderthalers. Dankzij een nieuwe studie weten we wie het met wie deed.

Een taalkundige en een archeoloog gingen samen op kruistocht door Europa om mysterieuze symbolen uit de Oude Steentijd te ontcijferen. Ze ontrafelden daarbij een voorloper van het schrift die veel ouder blijkt te zijn dan de vorige bekende oervorm.

Hadden er tijdens de coronacrisis ook geschiedkundigen moeten plaatsnemen in de nationale expertencommissies? Als het van sommige historici afhangt, is het antwoord ja. Met enkele recente doctoraten en een nieuwe studierichting zet ‘toegepaste geschiedenis’ zich meer op de kaart. Werkt het concept ook?

De Iguanodon behoort tot de best bestudeerde dinosaurussen ter wereld. Toch is er recent een fossiel gevonden van een nieuwe soort iguanodonachtige in het noordoosten van China. En die lijkt op een 'stekelige draak'. 

De verspreiding van de landbouw over Europa verliep niet gelijkmatig. In België, Nederland en delen van Duitsland duurde het enkele duizenden jaren langer voordat jagers-verzamelaars landbouw volledig omarmden. Vrouwen speelden een belangrijke rol in dit proces. 

Kerstening, Clovis, Merovingers, Karolingers, volksverhuizingen... Het zijn bekende schooltermen, maar wie waren de mensen erachter? Vijftien jaar Europese archeologiewetgeving brengt licht én nieuwe vragen.

In de film Nuclear Boy fabriceert een 17-jarige Nederlandse chemienerd een homemade kernreactor. Het scenario doet niet toevallig denken aan de gebeurtenissen met de Amerikaan David Hahn in de jaren 1990.