Ruimte

Hoewel astronomen al duizenden exoplaneten hebben ontdekt, staat het aantal gevonden exomanen en exoringen nog steeds op nul. Maar daar kan binnenkort verandering in komen.

Koele wolken van moleculair gas vertonen komeetachtige staartjes op deze intrigerende foto van de James Webb Space Telescope. De opname toont een klein deel van de Helixnevel, de laatste adem van een stervende ster.

Na meer dan vijftig jaar keert de mens terug naar de maan. Anders dan in de jaren 1960 gaat het niet alleen om wie er het eerst aankomt. Zowel de VS als China willen een maanbasis bouwen, bij voorkeur aan de zuidpool, waar waterijs en bijna permanent zonlicht ideale omstandigheden bieden.

Franse ESA-astronaute Sophie Adenot voert tijdens haar missie vijf experimenten uit met een sterke Belgische inbreng. Universiteiten en bedrijven spelen daarbij een sleutelrol.

Sterrenkundigen hebben mogelijk de nasleep waargenomen van een botsing tussen twee planeten. Dat kosmische verkeersongeluk vond plaats in de buitendelen van een ander zonnestelsel, op 3.000 lichtjaar afstand van de aarde.

In de directe omgeving van de jonge ster Fomalhaut knallen voortdurend kleine hemellichamen op elkaar. Met de Hubble Space Telescope zijn de tijdelijke puinwolken gezien die bij dat soort botsingen ontstaan.

Dat er ook rond andere sterren planeten draaien, is allang geen nieuws meer. De vondst van een ‘aardachtige’ exoplaneet – maar dan ook écht aardachtig – zou dat wel zijn. Helaas is dat met de huidige telescopen moeilijk. Maar er is beterschap op komst.

Raadselachtige rode stipjes in beelden van de James Webb-ruimtetelescoop zijn waarschijnlijk jonge superzware zwarte gaten, verborgen achter dikke cocons van gas.

De buitenste planeten van ons zonnestelsel laten zich niet in hokjes steken. Een nieuw algoritme suggereert dat hun interne structuur uit steen bestaat, en niet enkel uit ijs.

Rekenen in de ruimte biedt gemakkelijke toegang tot zonne-energie, maar heeft zijn eigen milieu-uitdagingen.

Van bemande maanreizen tot testvluchten met volledig herbruikbare raketten en de lancering van nieuwe ruimtetelescopen die de uiterste grenzen van het heelal onderzoeken: 2026 belooft een topjaar te worden voor de ruimtewetenschap.

De oorlog in Oekraïne heeft de internationale ruimtevaart fundamenteel veranderd. De ruimte blijkt geen neutrale omgeving, maar een spiegel van aardse machtsverhoudingen. Tegelijk herinnert die situatie ons eraan hoe belangrijk onderlinge samenwerking is.

Wetenschappers hebben, met behulp van de Webb-ruimtetelescoop, een zeldzaam soort exoplaneet waargenomen die een nogal eigenaardige samenstelling heeft. Het object, met de officiële aanduiding PSR J2322-2650b, heeft ongeveer net zoveel massa als Jupiter, maar zijn atmosfeer wordt gedomineerd door helium en koolstof – iets wat nog nooit eerder was gezien. 

In slechts enkele uren tijd produceerde het zwarte gat hevige winden van 60.000 kilometer per seconde. 

Geboorte en dood staan centraal in deze twee indrukwekkende foto’s, die gemaakt zijn ter gelegenheid van de 25ste verjaardag van het internationale Gemini-observatorium. 

Voor het eerst zijn elektrische ontladingen, veroorzaakt door stofhozen en stofstormen, op Mars waargenomen. 

Als er Europeanen naar de maan gaan – wellicht pas in het volgende decennium – kunnen ze hun extra bagage vooruitsturen. De ESA wil tegen 2030 immers een eigen maanlander voor vrachttransport hebben.