Psyche & Brein

Wereldwijd leven momenteel meer dan 57 miljoen mensen met dementie, en elke drie seconden krijgt nog iemand de diagnose¹. Onbehandeld gehoorverlies draagt naar schatting bij aan 4,6 miljoen gevallen van dementie^2,3. Wacht bij gehoorverlies dus niet te lang met het dragen van een gehoorapparaat.

Twee dagen na de geboorte kunnen baby’s al ritmische patronen voorspellen. Hersenonderzoek wijst uit dat ze een schrikreactie vertonen bij onverwachte tonen in een muziekstuk.

Kinderen met ADHD en kinderen die ADHD-medicatie gebruiken, zijn op volwassen leeftijd kleiner dan gemiddeld. Ook lopen ze meer risico op overgewicht. Dat blijkt uit een grootschalige Zuid-Koreaanse studie. Maar de verschillen zijn klein. “Als de voordelen opwegen tegen de beperkte risico’s is medicatie een goed idee”, benadrukt kinder- en jeugdpsychiater Karen Vertessen. 

Voor veel mensen is het inmiddels dagelijkse kost: video’s versneld bekijken of podcasts op dubbele snelheid afspelen. Maar wat doet deze gewoonte eigenlijk met ons brein, onze aandacht en ons begrip van de inhoud?

Psychiaters willen de manier waarop we ‘stoornissen’ definiëren, veranderen. Er komt bijvoorbeeld meer aandacht voor biologische signalen.

Psychedelica wekken vaak het gevoel van zelfverlies op en geven je de illusie dat je één wordt met de wereld. Volgens nieuw onderzoek hangt die ervaring samen met een chaotischere vorm van hersenactiviteit.

Ze laten een munt achter je oor verschijnen of raden welke kaart je in gedachten hebt… Wat is hun geheim? Goochelaars weten precies hoe ze de kleine zwakke plekken in ons brein kunnen uitbuiten. Cyril Thomas, zowel illusionist als psychologisch onderzoeker, gebruikt zijn dubbele expertise om ons een blik achter de schermen van deze fascinerende wereld te geven.

Na een slapeloze nacht schakelen onze hersenen zich korte momenten uit. Die ‘micro-onderbrekingen’ hangen samen met een mechanisme van hersenreiniging dat normaal actief is tijdens de diepe slaap.

Een studie toont aan dat hoe slim mensen zichzelf vinden, mee bepaalt hoe narcistisch ze zich voelen.

Door het sociale gedrag van verschillende apensoorten te bestuderen, hebben biologen de evolutionaire oorsprong van de kus in kaart gebracht.

We denken vaak aan hobby’s als een manier om te ontspannen na het werk. Maar hobby’s zijn veel meer dan dat, ze kunnen ook je creativiteit op het werk vergroten.

Wie lijdt aan diabetes type 2 loopt zestig procent meer kans om dementie te ontwikkelen. Een bepaald type diabetesmedicatie waartoe ook Ozempic behoort vermindert dat risico. 

We zeggen vaak dat geluk in de kleine dingen zit. Grootschalig burgerwetenschappelijk onderzoek laat zien dat eenvoudige, dagelijkse handelingen de meest betrouwbare weg naar meer geluk zijn.

Sociale media worden vaak gezien als de boosdoener achter het dalende mentale welzijn van jongeren. Maar een grootschalige studie toont nu dat zowel te veel als helemaal geen socialemediagebruik mogelijk schadelijke effecten heeft. ‘Het kan isolerend werken’, zegt communicatiewetenschapper Laura Lemahieu (UAntwerpen).

Het taboe op psychische klachten doorbreken lijkt alleen maar welkom, maar sommigen vrezen onbedoelde neveneffecten: meer hulpvragen en mogelijk zelfs meer klachten. Die hypothese moeten we zorgvuldig en kritisch benaderen én steeds afwegen tegen wat openheid óók oplevert: meer steun en eerder gezien worden. Dat betoogt docent ontwikkelingspsychologie Peter Hoffenaar.

Wetenschappers hebben vijf fases geïdentifceerd waar de hersenen gedurende een mensenleven doorgaan. Telkens opnieuw gaan ze zichzelf herstructureren, om beter te passen bij hoe we groeien, volwassen worden en uiteindelijk sterven.

Nieuw onderzoek wil achterhalen wat er precies gebeurt in de hersenen van mensen met schizofrenie die auditieve hallucinaties hebben.