Golfstroom lijkt beter bestand tegen ijstijd dan tegen huidige opwarming

Beeld: Fossiele foraminifera uit Kroatië.

Klimaatwetenschappers kijken met argusogen naar de golfstroom, de zeestroming die de Noord-Atlantische Oceaan opwarmt met warm water dat ze aanvoert vanuit tropische gebieden. De golfstroom maakt het klimaat in Europa mild: als ze zou uitvallen, zou ons continent in het vriesvak belanden. En juist door de huidige klimaatopwarming, die temperatuurverschillen in de Noord-Atlantische Oceaan verkleint – wat zand gooit in de motor van de golfstroom – is dat een scenario waar ernstig rekening mee wordt gehouden.

Maar hoe gedraagt de golfstroom zich in een omgekeerde situatie, in een wereld die niet opwarmt maar afkoelt? Hoe gedroeg ze zich dus tijdens de ijstijden? Britse vorsers hebben daar nu een antwoord op gevonden. Tijdens de piek van de laatste ijstijd, 30.000 tot 20.000 jaar geleden, bleef de golfstroom stromen, hebben ze ontdekt. Dat maakten ze op uit analyses van fossiele foraminifera, eencellige zee-organismen die een uitwendig kalkskelet ontwikkelen. Aan resten van zulke skeletjes zagen de onderzoekers dat de omstandigheden in de diepzee tijdens de ijstijdpiek niet zo hard verschilden met die van vandaag – de watertemperatuur lag bijvoorbeeld slechts een tweetal graden lager. Ook merkten ze dat de foraminifera vaak duizenden kilometers hadden afgelegd, wat wijst op een werkende golfstroom.

Dat de golfstroom bestand lijkt tegen ijstijden, wil echter niet zeggen dat ze dat ook is tegen een opgewarmd klimaat. Integendeel, de klimaatmodellen die een toekomstige verstoring van de golfstroom voorspellen, geven ook aan dat de golfstroom best een ijstijd kan verdragen – die modellen hebben het dus helaas bij het rechte eind.

Bron: University College London, Verenigd Koninkrijk