Een internationaal onderzoeksteam, onder medeleiding van biologen aan de Universiteit Antwerpen, heeft een wilde kattensoort ontdekt in de Boliviaanse Andes.
Beeld: © Paola Nogales-Ascarrunz
Het gaat om een unicum, want de laatste keer dat een nieuwe, niet-uitgestorven kattensoort formeel beschreven werd, dateert van 1923. De onderzoekers doopten het dier Leopardus tilcayo, naar de naam ‘tilcayo’ waarmee de kat lokaal benoemd wordt.
De tilcayo komt voor in de Boliviaanse Yungas, een tropisch, ondoordringbaar ecosysteem op de oostelijke flanken van het Andesgebergte. Het gaat om een kleine katachtige, met een lichaamsgewicht van amper twee kilogram, versierd met fascinerende zwarte patronen op een gelige vacht. Dat de tilcayo zo lang verborgen kon blijven, heeft ze niet enkel aan haar schuchtere natuur te danken. Deze soort maakt deel uit van de tijgerkatten, een soortgroep van sterk op elkaar lijkende Centraal- en Zuid-Amerikaanse katachtigen die al lang voor verwarring en discussie zorgt onder biologen en natuurbeschermers.
Als cruciale aanvulling op de uiterlijke en ecologische kenmerken verzamelde het team genetische data voor elke potentiële tijgerkatsoort, van de Colombiaanse nevelwouden tot de Braziliaanse cerrado. Omdat er geen stalen konden verkregen worden uit bepaalde delen van het verspreidingsgebied, zoals Guyana en Suriname, deden de onderzoekers bovendien een beroep op museumcollecties. Ze slaagden erin om kwalitatief DNA te isoleren uit tand-, bot- en huidfragmenten die oorspronkelijk werden ingezameld in de jaren 1960.
Met behulp van genoomanalyse bevestigen ze het onafhankelijk bestaan van vier soorten, met als grote verrassing ook overtuigend bewijs voor een vijfde soort die zich reeds 1,4 miljoen jaar geleden van de anderen afzonderde: de tilcayo. Nu de soortstatus van tijgerkatten verduidelijkt is, hopen de onderzoekers dat elke soort apart onderzocht en beschermd kan worden.
