De toekomst is nucleair. Of toch als het van de Poolse overheid afhangt. Het land bouwt namelijk aan zijn allereerste kerncentrale. Terwijl in buurland Duitsland juist het allerlaatste exemplaar recent is gesloten. Een opvallende tegenstelling die de docu Fission – of Spaltung, zoals de originele Duitse titel luidt – onder de loep neemt.
In het Duitse dorp Gundremmingen wordt in 2023 ’s lands laatste kerncentrale stilgelegd, terwijl in het Poolse Choczewo een gloednieuw exemplaar verrijst. Die splitsing of ‘fission’ stelt de verschillende meningen en maatschappelijke visies op kernenergie op scherp. Jarenlang werden kerncentrales gezien als een gevaar voor mens en natuur, vooral door de rampen in Tsjernobyl en Fukushima. Maar dat tij is de laatste jaren aan het keren door de opeenvolging van energiecrisissen, geopolitieke verschuivingen en voortschrijdend wetenschappelijk onderzoek.
Het Braziliaans-Oekraïense regisseursduo João Pedro Prado en Anton Yaremchuk wisselt voortdurend tussen Gundremmingen en Choczewo en toont hoe politici, buurtbewoners en studenten, maar ook activisten kijken naar die industriële veranderingen. Opvallend zijn vooral die protestacties, want beide partijen hebben hetzelfde doel voor ogen: een voorspoedige toekomst voor de mensheid en haar omgeving. Voorstanders beklemtonen de afwezigheid van CO2-uitstoot bij kerncentrales, tegenstanders zien meer toekomst in risicoloze wind- en zonne-energie.
Heeft Duitsland spijt van zijn kernuitstap, net nu die helemaal afgerond is? De transitie naar hernieuwbare energie lijkt niet snel genoeg te gaan en bovendien zijn voor de energieopwekking van één kerncentrale een slordige 15.000 windmolens nodig (en geen 15, zoals een van de leerlingen op een Duitse middelbare school verkeerdelijk opwerpt). Toch blijft de publieke opinie er voorlopig grotendeels gekant tegen nucleaire energie.
Wat de toekomst brengt voor Duitsland en Polen – maar bijvoorbeeld ook voor ons in België, waar de kernuitstap vorig jaar werd uitgesteld – is moeilijk te voorspellen en hangt af van politieke beslissingen en oorlogsconflicten die de globale energievoorziening beïnvloeden. Maar een wereld compleet zónder kerncentrales is hoe dan ook nog niet voor morgen.
Deze documentaire kun je zien op het Leuvense documentairefestival DOCVILLE. Meer info over tijden en tickets vind je hier.
Bekijk de trailer van Fission: