Een huwelijk, de geboorte van een kind of ander fantastisch nieuws: meestal bezorgt het je enkel een glimlach. Maar heel uitzonderlijk kan een golf van intense vreugde ook je hart letterlijk uit balans brengen.
Dat ondervond een 65-jarige vrouw die drie dagen na de bruiloft van haar dochter met pijn op de borst en kortademigheid op de spoed belandde. Haar verhaal verschijnt in Oxford Medical Case Reports en toont dat niet alleen verdriet, maar ook extreem geluk het zogeheten gebrokenhart-syndroom kan uitlokken. Wanneer een positieve emotie de oorzaak is, spreken artsen van het gelukkigehartsyndroom.
Verwarrende onderzoeksresultaten
Toen de vrouw zich op de spoedafdeling aanmeldde, dachten artsen in eerste instantie aan een hartaanval. Haar klachten en de eerste onderzoeksresultaten wezen namelijk op een verminderde doorbloeding van de hartspier, wat zou wijzen op een bloedklonter die een slagader afsluit.
Maar er bleek geen bloedklonter te zitten. In plaats daarvan zagen artsen dat haar linkerhartkamer tijdelijk een opvallende ballonvorm had aangenomen. Daardoor was de hartspier verzwakt en kon het hart minder goed bloed door het lichaam pompen.
De uiteindelijke diagnose luidde takotsubo-cardiomyopathie, beter bekend als het gebrokenhartsyndroom. Die tijdelijke hartaandoening ontstaat meestal na een ingrijpende, negatieve gebeurtenis, zoals het verlies van een dierbare of hevige emotionele stress. In zeldzame gevallen kan ook een overweldigend positieve gebeurtenis, zoals een huwelijk, een geboorte of het winnen van de loterij, dezelfde reactie uitlokken.
Oorzaak
De precieze oorzaak is nog niet volledig duidelijk. Onderzoekers vermoeden dat een plotselinge piek van stresshormonen, zoals adrenaline, samen met een sterke activatie van het sympathische zenuwstelsel (je fight or flight), ervoor zorgt dat de kleine bloedvaten van het hart tijdelijk verkrampen.
De kans dat je hart bijna letterlijk breekt van geluk is bijzonder klein
Takotsubo-cardiomyopathie is verantwoordelijk voor ongeveer 1 tot 3 procent van alle ‘vermoedelijke’ hartinfarcten. Slechts 4,1 procent van die gevallen wordt uitgelokt door een positieve emotie. De kans dat je hart letterlijk breekt van geluk is dus bijzonder klein, geen reden tot paniek.
Tegelijk is het mogelijk dat de aandoening vaker voorkomt dan de cijfers doen vermoeden. Omdat de symptomen sterk lijken op die van een hartaanval, wordt het syndroom niet altijd herkend.
Behandelingen
Er bestaat geen specifieke behandeling voor het syndroom. Artsen richten zich vooral op het verlichten van de symptomen en volgen patiënten nauw op om complicaties te voorkomen. In de meeste gevallen herstelt de linkerhartkamer zich binnen enkele dagen tot enkele weken volledig.
Bij oudere patiënten of mensen met een onderliggende hartaandoening of andere ernstige gezondheidsproblemen kunnen de gevolgen wel ernstiger zijn.
De 65-jarige vrouw uit de casestudy herstelde gelukkig volledig. Haar hartfunctie is inmiddels weer normaal en volgens de onderzoekers kijkt ze ernaar uit om nog veel toekomstige mijlpalen van haar kinderen mee te maken.
