homo sapiens
Seks tussen mens en neanderthaler was vooral tussen neanderthalerman en mensenvrouw
De meeste mensen dragen nog een stukje neanderthaler-DNA met zich mee. Dat komt doordat de moderne mens zich soms ook voortplantte met neanderthalers. Dankzij een nieuwe studie weten we wie het met wie deed.
Hoe de moderne mens uiteindelijk uit Afrika wist te migreren
Zo’n vijftigduizend jaar geleden verspreidde de moderne mens zich vanuit Afrika over Europa en Azië. Eerdere migraties liepen op niets uit. Waarom lukte het die keer dan wel?
'De komst van de mens heeft de samenstelling van Europese bossen drastisch veranderd'
Europa was voor de komst van de Homo sapiens niet bedekt met dichte, donkere bossen, maar met een mozaïek van open plekken en lichtdoorlatende bostypes. Later werden die open plekken schaarser. Hoe kan dat?
Hoeveel oermens schuilt er in ons?
We hebben meer gemeen met onze verste voorouders dan we denken. Toen de mens – of zelfs zijn voorgangers – nog over de savanne rondzwierf, ontstond gedrag dat tot vandaag ons doen en laten kan bepalen.
Moderne mens en neanderthaler leefden lang samen in het hart van Europa
De barre vrieskou hield Homo sapiens niet tegen om zich over Centraal- en wellicht ook Noordwest-Europa te verspreiden. Dat blijkt uit recente opgravingen in Duitsland. Het betekent ook dat de moderne mens en de neanderthaler ons continent lang met elkaar hebben gedeeld.
Ook het menselijk referentiegenoom wordt wat inclusiever
Ziedaar de eerste draftversie van het ‘pangenoom’: een blauwdruk van ons DNA waarin ook de genetische variatie tussen mensen is opgetekend. Op termijn moet dit de referentie worden in genetische onderzoek, en daarmee het huidige ‘lineaire’ referentiegenoom vervangen.
Zal de mens ooit uitsterven?
Dat wij mensen onze ondergang tegemoet zullen gaan, lijdt geen twijfel. De vraag is wanneer en hoe dat zal gebeuren.
‘Het is niet schokkend dat Homo sapiens seks heeft gehad met de neanderthaler’
Dankzij het werk van paleogeneticus Svante Pääbo weten we dat gemiddeld twee procent van ons DNA afkomstig is van neanderthalers. Vandaag wint hij de Nobelprijs voor Geneeskunde. Eos sprak met hem in 2014: ‘Mogelijk hebben wij onze neiging tot zwaarlijvigheid geërfd van de neanderthaler’.
Was taal de motor achter ons succes?
Hoewel mensen genetisch sterk lijken op primaten, heeft Homo sapiens veel meer succes geboekt. Volgens sommige wetenschappers hebben we dat te danken aan de ontwikkeling van taal. Biedt taal dan zo een groot overlevingsvoordeel? Indien ja, waarom is de mens dan de enige soort op aarde die er zich meester van gemaakt heeft? Je komt het te weten in deze aflevering van de Educated Idiots podcast.
