Op een mozaïek tussen de resten van een Romeinse villa in Engeland staan enkele beroemde scènes uit de Trojaanse Oorlog afgebeeld. Maar niet zoals Homerus ze heeft beschreven in zijn Ilias.
In 2020 deed een boer in Centraal-Engeland een spectaculaire ontdekking. Onder zijn veld bleken resten te liggen van een villa uit de Romeinse tijd. Sindsdien wordt de site onderzocht door archeologen. Ze vonden er onder meer goed bewaarde mozaïeken, die ook nog eens heel beroemde verhalen uit de oudheid afbeelden: zoals de Trojaanse Oorlog. Het was nog maar voor het eerst dat in Groot-Brittannië – dat pas in de eerste eeuw van onze jaartelling veroverd werd door de Romeinen – een mozaïek was gevonden met referenties naar Troje.
Maar de mozaïek stelt de mythische oorlog tussen de Grieken en Trojanen op een andere manier voor dan we vertrouwd zijn, melden Britse historici nu. Enkele scènes lijken immers niet gebaseerd te zijn op de vertellingen van Homerus in zijn Ilias, maar op een deels verloren gegaan werk van de Griekse toneelschrijver Aeschylus, die drie eeuwen na Homerus leefde.
Volgens de historici sluiten de scènes meer aan bij Aeschylus’ versie van de Trojaanse Oorlog
Zo toont de mozaïek het beroemde duel tussen de Griekse held Achilles en de Trojaanse prins Hector, die door Achilles wordt gedood. Beide mannen bekampen elkaar vanuit strijdwagens, en niet te voet, zoals bij Homerus nochtans het geval is. In een andere scène is het duidelijk verwonde lichaam van Hector te zien, terwijl hij dood achter de strijdwagen van Achilles over de grond wordt gesleept. In de Ilias blijft het levenloze lichaam van Hector echter min of meer intact. Weer een andere scène, ten slotte, toont hoe de Trojaanse koning Priamus zijn dode zoon weegt, om hetzelfde gewicht in goud aan de Grieken te geven als losgeld om het lichaam van Hector terug te krijgen. Bij Homerus is er van een weegbalans geen sprake.
Volgens de historici sluiten de scènes daardoor meer aan bij Aeschylus’ versie van de Trojaanse Oorlog. Mogelijk baseerden de mozaïekleggers in Romeins-Brittannië zich op illustraties van het Griekse toneelstuk die eeuwenlang de ronde hebben gedaan in het Romeinse Rijk.
Bron: University of Leicester, Verenigd Koninkrijk
