Natuur & Milieu

2024 was het recordjaar van knokkelkoorts, een tropische ziekte veroorzaakt door het denguevirus en overgedragen door steekmuggen. Een heuse ‘muggenfabriek’ kan de ziekte helpen bestrijden.

De bewonderenswaardige moederliefde van de oorworm. Dat is voor bioloog Hans Van Dyck het inzicht van 2024.

Smaken kunnen buiten de mond worden waargenomen. En dat heeft evolutionaire voordelen.

Vlaanderen draineert zich droog, hoor je wel eens. Toch is helemaal stoppen met draineren geen optie in landbouwgebieden. Peilgestuurde drainage is een van de manieren om slimmer en dynamischer om te gaan met het waterpeil, vooral in vlakke zones. Toch is het agronomisch voordeel voor de landbouwer niet altijd even duidelijk.

Sinds 2023 hanteert de Vlaamse overheid de 3-30-300 norm. Die stelt dat iedere Vlaming vanuit zijn woning minstens drie bomen kan zien, er dertig procent groen in de buurt is, en er toegankelijk groen is op driehonderd meter. Klinkt goed, toch? Maar achter deze doelstellingen schuilen uitdagingen die vragen om aandacht voor sociale rechtvaardigheid.

Het moeraspareltje (Theridiosoma gemmosum) gebruikt een bijzondere jachttechniek. Ze gebruiken hun web als een katapult om insecten die voorbij vliegen uit de lucht te plukken.

Orka’s laten zich bewust stranden om nietsvermoedende zeeleeuwen van het strand te plukken, ze genereren golven om pinguïns van drijvende ijsschotsen te spoelen of ze ontvoeren een bultrugkalf door de bewegingen van zijn moeder na te bootsen. Een overzicht van enkele bijzondere jachttechnieken.

De vraag lijkt eenvoudig, maar het antwoord is dat niet. Er is geen duidelijke grens tussen de stad en het platteland en welke plek we als ‘stad’ ervaren hangt sterk af van de geografische context. In dit artikel bekijk ik hoe je een stad kan definiëren en waarom het misschien wel een illusie is om tot een universele definitie van steden te komen.

Europa was voor de komst van de Homo sapiens niet bedekt met dichte, donkere bossen, maar met een mozaïek van open plekken en lichtdoorlatende bostypes. Later werden die open plekken schaarser. Hoe kan dat?

Het pekelkreeftje, onbeduidend en klein op het eerste gezicht, maar met een ongelooflijk verhaal. Van de jaren ‘60 tot nu is dit kreeftje onmisbaar geworden voor miljoenen mensen wereldwijd.

Waarom groen niet altijd beter is, en andere lessen uit de woestijn.

Lang dachten wetenschappers dat tanden van reptielen eenvoudig en goedkoop zouden zijn. Die dieren vervangen ze immers regelmatig. Niets is minder waar, toont de komodovaraan aan.

Een bodem is een ingenieus samenspel van minerale deeltjes, organisch materiaal, water, lucht en een bruisend bodemleven. We duiken samen met Heleen Deroo, bio-ingenieur en bodemonderzoekster aan het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek, de grond in.

De tijgermug, een invasieve soort die ziektes kan overdragen, vormt een groeiend probleem in België. Onderzoekers ontdekten dat inheemse waterroofkevers effectieve jagers zijn op tijgermuglarven. Dit biedt een milieuvriendelijk alternatief voor chemische bestrijdingsmiddelen.

Zand is na water de meestgebruikte grondstof ter wereld. Het is zo banaal en overvloedig aanwezig dat we er weinig bij stilstaan, maar zandwinning is met vijftig miljard ton per jaar de grootste exploitatie ter wereld.

Terwijl de dodo het toonbeeld was van tamheid, blonk de nauw verwante en eveneens uitgestorven solitaire uit in agressiviteit. Nederlandse onderzoekers vermoedden dat een stijgende zeespiegel aan de basis van dat verschil lag.

Koolmezen zijn slimme vogels. Ze observeren hun omgeving en elkaar, en ontdekken zo vlot de kortste wegen naar voedsel. Wanneer mezen verhuizen, zijn ze nog gevoeliger om nuttige trucjes van hun nieuwe buren op te pikken.

De CO₂-uitstoot door verbranding van fossiele brandstoffen bereikte in 2024 met 37,4 miljard ton of een stijging van 0,8% t.o.v. 2023, een nieuw record. Tevens blijkt de oceaan, normaliter goed voor de opname van een kwart van die uitstoot, dit jaar die rol minder goed te hebben vervuld.