De platte schijfhoren is een klein, zeldzaam slakje dat toevallig in een beek in de Demervallei is aangetroffen. Maar het toeval begunstigt degenen die voorbereid zijn. Dat was niet anders voor bioloog Ward Langeraert, de gelukkige ontdekker van dit weekdier.
Credit openingbeeld: Jo Packet (INBO)
‘Ik was met andere natuurliefhebbers langs een kleine beek nabij Aarschot gaan wandelen, op zoek naar slakken’, zegt Ward Langeraert, die bij het INBO (Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek) werkt. ‘Ik raapte verschillende exemplaren op, en we keken in een boek om ze te determineren. Mijn oog viel op een schelpje van zo’n vijf millimeter, dat leek op een vrij algemene soort. Maar ik twijfelde. Zou dit toch iets speciaals zijn? Ik nam de slakkenhuisjes mee naar huis, onderzocht het schelpje grondiger, en ontdekte dat het wel degelijk ging om de platte schijfhoren.’
Deze zeldzame soort geniet in Europa al jarenlang van bescherming
De Anisus vorticulus is een zoetwaterslak die doet denken aan de gekrulde hoorn van een ram. Wat deze vondst bijzonder maakt is dat het gaat om een zeldzame soort die al jarenlang bescherming geniet in heel Europa. ‘De soort is namelijk zeer gevoelig voor vervuiling. De beek waarin de platte schijfhoren is gevonden bezit dus duidelijk een gezond ecosysteem. Enerzijds heb je de invloed van de Demer die nutriënten aanvoert, en anderzijds heb je de invloed van kwelwater uit naburige natuurgebieden. De landbouwgebieden in de omgeving zijn niet intensief bewerkt, waardoor niet te veel pesticiden afstromen naar de beken. We denken dat het slakje ook op andere gelijkaardige plaatsen voorkomt in de streek, maar waarschijnlijk niet buiten de natuurgebieden.’
De aanwezigheid van de platte schijfhoren wijst op een gezond ecosysteem
Er werd een inventaris uitgevoerd waarbij ook in andere beken in de omgeving nog meer platte schijfhorens zijn teruggevonden. Het vegetatierijke biotoop wordt verder in kaart gebracht om de bescherming te garanderen en de slak in ons land een toekomst te geven. ‘Als afvaleter ruimen slakken afval op en dienen ze als voedsel voor andere organismen. Maar wat het specifieke nut van dit diertje ook is, elke soort is deel van een groter geheel.’
