Natuurwetenschappen

Net zoals landkaarten, zijn ook wetenschappelijke modellen niet bedoeld om de werkelijkheid helemaal weer te geven. Ze laten er doelbewust aspecten van weg. 

Deze derde podcastaflevering is een ode aan de mijnwerkers, die honderden meters onder de grond, in de hitte en het stof, gigantische risico’s namen voor de industriële vooruitgang.

Het is bijna niet te bevatten: ons lichaam bestaat uit ongeveer 10³⁴ cellen, terwijl ieder van ons begint als één enkele cel. Hoe kan die ene cel uitgroeien tot een volledig organisme met een brein, hart, maag en vele andere organen, allemaal perfect op elkaar afgestemd?

Na extreem nauwkeurige metingen via botsingen in de Large Hadron Collidor in het CERN, werd de massa van W-boson, een elementair deeltje waarvan het bestaan bevestigd is in 1983, eindelijk correct gemeten. Nu voldoet de massa wél aan de verwachtingen van het standaardmodel van de deeltjesfysica.

Enkele Oostenrijkse natuurkundigen hebben voor het eerst een bizar fenomeen uit de speciale relativiteit kunnen waarnemen.

Er is nog eens nieuws uit CERN. Niet over de ontdekking van nieuwe deeltjes, maar over het transport ervan. 92 antiprotonen hebben in een vrachtwagen een ritje gemaakt over de site van het onderzoekscentrum.

De Duitse wiskundige leverde het bewijs voor een vermoeden dat zestig jaar lang onopgelost was gebleven. 'Zijn werk heeft het vakgebied ingrijpend veranderd.'

Een botsing tussen continenten zette de olie klem in het gebied wat nu Iran is. Dezelfde botsing kan verklaren waarom al die olie nu vastzit achter de Straat van Hormuz.

De toekomst is nucleair. Of toch als het van de Poolse overheid afhangt. Het land bouwt namelijk aan zijn allereerste kerncentrale. Terwijl in buurland Duitsland juist het allerlaatste exemplaar recent is gesloten. Een opvallende tegenstelling die de docu Fission – of Spaltung, zoals de originele Duitse titel luidt – onder de loep neemt.

Alweer $\pi$-dag, alweer een record, alweer een berekening.

Door een kleine ontwerpfout braken de medailles voor de Olympische Winterspelen in Milaan en Cortina bij de geringste vreugdesprong. Hoe kon dat gebeuren?

We hebben twee armen, twee benen, twee ogen, en ons lichaam kan je van boven naar onder in twee nagenoeg perfect gelijke stukken delen. Ook bladeren of bloemen lijken vaak opgebouwd uit perfecte vormen en patronen. Hoe komt dat? Eos-redacteur Kim Verhaeghe vraagt het aan wiskundige Jan Rombouts. Hij bekijkt de celcyclus van levende wezens niet vanuit de biologie, maar giet die in wiskundige vergelijkingen.

Vierhonderd miljoen jaar geleden: België ligt net onder de evenaar en heeft een heftige periode van botsingen en gebergtevormingen achter de rug. Ons land erodeert tot een plat pays en verdwijnt grotendeels onder een tropische zee met koraalriffen. We nemen je mee naar dat Great Barrier Reef. Die riffen zullen ver­stenen tot kalksteen, zoals het wereldberoemde Belgische marmer en onze populaire blauwsteen.

Goudzoekers zaten er niet ver naast toen ze op het mineraal pyriet stootten en dachten dat het goud was. Het mineraal pyriet, dat uit ijzer en zwavel bestaat, is eigenlijk een soort van ‘goudvanger’. Het mechanisme daarachter is nu voor het eerst waargenomen.

Afstand is geen absoluut concept, maar een geschikte keuze van meten tussen objecten, afgestemd op de vragen die we willen beantwoorden.

Met de aanval op Venezuela wil Donald Trump controle krijgen over de olie van het land. Hoe komt het dat Venezuela enorme oliereserves heeft?

De oorsprong van België – en van Noordwest-Europa – is een mysterieus continentje dat ‘Avalonië’ heet. Het begint een half miljard jaar geleden vanaf de zuidpool aan een onwaarschijnlijke odyssee.