Natuurwetenschappen
Dino’s kregen mogelijk eerst een vuurstorm te verduren
Toen de Chicxulub-asteroïde 66 miljoen jaar geleden insloeg, was dat misschien nog maar het begin van de ramp. Nieuw onderzoek suggereert dat een wereldwijde stofdeken de hitte van de inslag vasthield en terugkaatste naar de aarde. Het gevolg? Wereldwijde natuurbranden die het einde van de dinosauriërs mogelijk al binnen enkele uren bezegelden.
Bron van quantumkansen
Honderd zomers geleden deden kansen hun intrede in de quantummechanica. Dit gebeurde zonder veel fanfare: in een kort artikel van de theoretische fysicus Max Born uit Göttingen. Wetenschapsfilosoof Sylvia Wenackers schrijft over wat dit teweegbracht in de decennia daarna.
Meteoriet die dino's doodde was een ‘buitenbeentje’
De ruimterots die 66 miljoen jaar geleden de dinosauriërs van de aardbodem veegde, blijkt veel zeldzamer te zijn dan gedacht. Onderzoekers identificeren haar als een uitzonderlijke meteorietsoort die nauwelijks op aarde gevonden wordt. Dat zet de deur open naar een nieuwe verklaring voor de massa-extinctie.
Allereerste kernexplosie deed uniek kristal ontstaan
De kernbomtest met Trinity in 1945 leidde kortstondig tot extreme omstandigheden, wat op zijn beurt leidde tot de vorming van een nieuwe vaste stof.
Waarom sommige dieren de 'Great Dying' overleefden
Waarom liggen er op het strand bergen schelpen van mosselen en kokkels? Volgens nieuw onderzoek was metabolisme de beslissende factor achter de grootste massa-extinctie uit de geschiedenis van de aarde. Het verklaart waarom sommige dieren bijna volledig verdwenen, terwijl andere de basis legden voor het moderne oceaanleven.
Waarom bevroor Antarctica?
De enorme Oost-Antarctische ijskap is de grootste en oudste ijsmassa op aarde. Al decennialang geldt een daling van de hoeveelheid koolstofdioxide (CO₂) in de atmosfeer als dé verklaring voor het ontstaan van de enorme ijskap, zo'n 34 miljoen jaar geleden. Maar een nieuwe studie geeft aan dat die verklaring onvolledig is.
Japan schoof een halve centimeter op kort na de aardbeving van 2011 - door een tot nu toe onbekende golf
De aardbeving die Fukushima deed beven, geeft een nieuw geheim prijs.
Planeet België – België als dinoland (afl. 4/5)
125 miljoen jaar geleden draven kuddes iguanodons door onze streken, ook rond een met water gevulde verzakking in Bernissart (Henegouwen). Vele tientallen dorstige viertonners zullen erin verzeild raken en stikken. Hun verdrinkingsdood wordt ons paleontologische geluk: hun resten fossiliseren perfect en schuiven door de onstabiele ondergrond tot in de dieperliggende steenkoollagen van het carboon.
Softwareprogramma R wint grote Belgische statistiekprijs
De Rousseeuw Prize for Statistics bekroont The R Project, een open source statistiekprogramma waar een internationaal team van vrijwilligers sinds de jaren 1990 aan bouwt. Eos interviewde een van de trekkers van het eerste uur: de Oostenrijkse technisch wiskundige Kurt Hornik.
In 2064 stort de wereldbevolking in, voorspelt een nieuw wiskundig model
Natuurkundigen gebruikten een wiskundig model om de toekomst van onze maatschappij te voorspellen. Blijkbaar is de mensheid minder veerkrachtig in crisissen dan gedacht.
Van torens tot Taylor: dit schuilt er achter de knop ‘sin’ op je rekenmachine
Met de sinus kunnen tal van praktische problemen worden opgelost. Wat ooit begon als een handig hulpmiddel leeft vandaag voort als algoritme.
De gesmolten buitenkern van de aarde gedraagt zich chaotisch en onvoorspelbaar
De gesmolten buitenkern van de aarde, die zich meer dan 2.000 kilometer onder onze voeten bevindt, stroomde tien jaar lang in een andere richting. Wetenschappers proberen dat mysterie te ontrafelen.
Bacteriën verraden zichzelf door hun trillingen
Bacteriën maken unieke ‘geluiden’ en die kunnen gebruikt worden om ze te herkennen.
Sterker en sneller uithardend cement dankzij oesters
Een succesformule uit de natuur: door goed naar de chemische reactie van oesters te kijken, konden wetenschappers cement maken dat sterker is en sneller uithardt.
Fjord-tsunami’s: slecht gekend en levensgevaarlijk
Onderzoekers brachten een tsunami uit 2025 in Alaska grondig in kaart, en vonden dat zulke vloedgolven veel vroeger voorspeld kunnen worden.
Modellen geven de werkelijkheid niet weer, maar dat maakt ze juist nuttig
Net zoals landkaarten, zijn ook wetenschappelijke modellen niet bedoeld om de werkelijkheid helemaal weer te geven. Ze laten er doelbewust aspecten van weg.
Planeet België – België als tropisch moerasbos (afl. 3/5)
Deze derde podcastaflevering is een ode aan de mijnwerkers, die honderden meters onder de grond, in de hitte en het stof, gigantische risico’s namen voor de industriële vooruitgang.
